Δοκίμιο - στοχασμοί

Δοκίμιο - στοχασμοί (197)

fba70Σ.Δ. Πολλά χρόνια πριν, τότε που διάβαζα ποικίλα περίεργα/παράξενα περιοδικά, τα περισσότερα βραχύβια, που τα ανακάλυπτα σε κάτι τρύπες, το ωραίο ήταν πως ξεφυλίζοντάς τα ένιωθα με μια απίστευτη φυσικότητα περίεργα και παραξένα, ωραία δηλαδή έτσι όπως ζούσα σε συνδυασμό με το πως ονειρευόμουν να ζήσω. Τότε πρωτοδιάβασα για τον Γιώργο Β. Μακρή (Αθήνα,1923- 31 Ιανουαρίου 1968) κάποια συμβάντα της ζωής του που με κούρδισαν τόσο ώστε ήθελα να ζούσε και να τον γνώριζα από κοντά και ότι ήθελε προκύψει. (Κι άλλες φορές έχω παρατηρήσει ότι αυτά που ήθελα να ζήσω και δεν τα έζησα είναι πιο πολλά από όσα έζησα. Καλό αυτό; Κακό; Ακόμα δεν ξέρω.)
 
Ως ποιητής ο Μακρής έχει καταχωρηθεί ο άνθρωπος στο διαδίκτυο, και με μια έννοια, από όσα έμαθα δηλαδή, ήταν όντως ένας ποιητής πιο πολύ γιατί ζούσε ποιητικά. 
Παρότι γράφτηκε στην Νομική σχολή Αθηνών, δεν φοίτησε ποτέ. Αντιθέτως, μαθαίνει Γαλλικά και Αγγλικά και διαβάζει μετά μανίας όλους τους ξένους συγγραφείς της εποχής εκείνης στην γλώσσα τους.
fba68«Πιστεύω πως τη "Γραμμή του ορίζοντος" είναι σαν να την έγραψε ολόκληρη η γενιά μου.
 
Έχει τη δική μου υπογραφή γιατί εγώ είχα περισσότερο χρόνο στη διάθεσή μου για να γράψω.
 
Ακόμα κι εκείνοι που γυρίζουν διαφημιστικά, εκείνοι που αποδέχονται την οργάνωση της σύγχρονης ζωής και “την κάνουνε ψώνιο”, υποτίθεται, είμαι σίγουρος πως θ’ αναγνωρίσουν τον εαυτό τους περισσότερο στο βιβλίο, παρά στα διαφημιστικά που γυρίζουνε.
 
Είμαι μόνος μου επειδή θέλω να είμαι μαζί τους.
Με το αυθεντικό τους κομμάτι.
Μ’ αυτό που οι ίδιοι ίσως παραβλέπουν».
 
Τρίτη, 27 Ιανουαρίου 2026 20:29

Πόση ευθύνη αντέχεις;

Επιλέγων ή Συντάκτης
fba62Πέτρος Τατσόπουλος. Πριν από εκατομμύρια χρόνια ή και μόλις σαράντα, όταν στον πλανήτη κυριαρχούσε ακόμηfba64 μια πρωτόγονη μορφή ζωής χωρίς smartphones και laptops, το φιντάνι που θα τολμούσε να σκάσει μύτη στα ελληνικά γράμματα, θα ερχόταν αργά ή γρήγορα αντιμέτωπο με το αμείλικτο ερώτημα:
«Ποια είναι η κοινωνική αποστολή του συγγραφέα;».
Βλέπετε, εκείνη τη ρομαντική εποχή, με νωπή την ανάμνηση από την επτάχρονη δικτατορία, ήταν πολύ δύσκολο έως αδύνατο να διανοηθείς έναν συγγραφέα –έναν καλλιτέχνη, ευρύτερα- χωρίς κάποια «κοινωνική αποστολή».
Εάν δεν είχε ο ίδιος συναίσθηση της «αποστολής» του –ήταν «απολιτικός», όπως λέγαμε με περιφρόνηση- μπορεί να άξιζε τον οίκτο μας, λες κι έπασχε από μια ανίατη ασθένεια, επ’ ουδενί πάντως τον θαυμασμό μας.
Μας πήρε λίγο καιρό έως ότου παραδεχτούμε ότι δεν ήταν διόλου απίθανο ένας καλλιτέχνης να έχει πλήρη επίγνωση της «κοινωνικής αποστολής» του, πολιτικοποιημένος μέχρι μυελού οστέων, και ταυτόχρονα να είναι ένας άθλιος καλλιτέχνης,
anagnostis4Ο  θάνατος του Μπέλα Ταρ ήταν μια τεράστια απώλεια για όλους μας — και για μένα προσωπικά. Έχασα έναν πολύ στενό φίλο, έναν σύντροφο στη δημιουργία μαγικών εικόνων στην οθόνη του σκοτεινού σινεμά, κι ακόμη περισσότερο: Έχασα ένα σκοτεινό σινεμά, όπου πια δεν θα υπάρχει ούτε το φως που δημιουργούσε εκεί ο Μπέλα. Μένουν για μένα και για όλους μας οι αίθουσες, άδειες. Έρχεται ένας νέος κόσμος, φυσούν νέοι άνεμοι.
Η ζωή θα μας ξεπαστρέψει έναν-έναν.

readerΈλενα Σαλαντή. Κάποτε οι ταινίες και οι σειρές, ήταν ένας τρόπος για να ξεφύγει ο θεατής από την καθημερινότητα. Σήμερα, κάνουν τα πάντα για να χωρέσουν σε αυτήν.

Τις προάλλες συζητούσαμε με μια φίλη για μια σειρά στο Netflix, το «Missing You». Δραματική σειρά 5 επεισοδίων, με ντετέκτιβ, απαγωγές, μυστήριο και μια ερωτική ιστορία, δοκιμασμένη συνταγή για μια σειρά που σε «κρατάει» αλλά όχι και τελείως.

Καταλήξαμε να σχολιάζουμε ακριβώς το ίδιο: Όσο βλέπεις τη σειρά, μπορείς να τσεκάρεις μηνύματα που δεν πρόλαβες να δεις όλη μέρα, να ανοίξεις ομαδικές συνομιλίες, να σκρολάρεις, μέχρι και να μιλήσεις στο τηλέφωνο.

anagnostis3Εδώ και μερικές μέρες, η μικρή λίμνη που αποτελεί την ελληνική βιβλιοφιλική κοινότητα στα social media και το διαδίκτυο, έχει αναστατωθεί αρκετά, έως ελαφρού κυματισμού, με αφορμή ένα άρθρο της νέας πεζογράφου Ρένας Λούνα στον ιστότοπο της Lifo, όπου περίπου επιχειρείται η αποδόμηση του Μ. Καραγάτση, με επίκεντρο κυρίως (αλλά όχι μόνο) το μυθιστόρημά του «Η Μεγάλη Χίμαιρα».

Εκεί, η Ρένα Λούνα επιλέγει αρκετά αποσπάσματα από το βιβλίο για να υποστηρίξει ότι, πέρα όλων των άλλων μειονεκτημάτων του, ο Καραγάτσης διέπεται από έναν αχαλίνωτο σεξισμό/μισογυνισμό,

Δευτέρα, 12 Ιανουαρίου 2026 16:15

1982 ή περί μεταιχμίου, του Νικόλα Σεβαστάκη, από το fb

Επιλέγων ή Συντάκτης

fba421.

Τον τελευταίο καιρό έχουν πληθύνει για κάποιον λόγο οι αφορμές όπου μου ζητήθηκαν, εκ του πλαγίου ή ρητά, αυτοβιογραφικής απόχρωσης κείμενα. Αναπόφευκτα, το πρώτο ενικό πρόσωπο έγινε συχνότερο αν και είναι, όπως γνωρίζουμε, πολύ επισφαλές και ολισθηρό. Όταν όμως κάποιος σε προσκαλεί να μιλήσεις για σπαράγματα (μιας) γενιάς ή να τοποθετήσεις τον εαυτό σου σε συλλογικά ρεύματα και δημόσιες εμπειρίες, θα ήταν πολύ δύσκολο να αποφύγεις το πρώτο πρόσωπο. Αναγκαστικά, επιστρέφεις στη σχέση του πρώτου προσώπου με έναν πρώτο πληθυντικό: με ένα αυθαίρετο εμείς, ένα συλλογικό χωνευτήρι εμπειριών, αναφορών, ονείρων. Το εγώ, το εσύ και οι κοινότητες που μας εγκαλούν, μας ορίζουν ή είχαν λόγο στο πώς και στο γιατί μιας ενηλικίωσης (αφού κάθε γενιά είναι κυρίως μια ξεχωριστή ιστορία ενηλικιώσεων).

madourosΤο πρώτο που παρατήρησα μέσα στις γιορτές είναι ότι κάποιοι συνδημότες μας είχαν την φαεινή να στολίσουν με φωτάκια δένδρα στο πεζοδρόμιό τους σαν να ήταν χριστουγεννιάτικο. Μου άρεσε και ωραία θα'ταν του χρόνου να πληθύνουν έτσι ώστε κάποτε τα του εξωτερικού χώρου να είναι όσα και του εσωτερικού ώσπου να γίνει κι αυτό κάτι συνηθισμένο.

Το δεύτερο που παρατήρησα και μου άρεσε ήταν πως η αθλιοπειρατική απαγωγή του Μαδούρου από τον Τραμπ έγινε δίχως να χυθεί ούτε μια σταγόνα αίμα είτε Βενεζουελανό είτε Αμερικάνικο. Ναι, αλήθεια σας λέω και εννοείται, πάντα τέτοια, όταν δηλαδή ακούμε για πολέμους το μυαλό μας να μην πηγαίνει σε νεκρούς και τραυματίες, μάχιμους και άμαχους νέους, γέρους, γυναίκες και παιδιά.

Το θέμα είναι πως όταν κάποτε αυτή η ιστορία γίνει Χολυγουντιανή τύπου περιπέτεια για το ευρύ κοινό αν θα την κράξουνε και οι κότες για τα ψευδοϊστορικά της στοιχεία, όπως συνέβη με τον Καποδίστρια του Σμαραγδή, δίχως αυτό φυσικά να αποκλείει ότι θα κάνει σουξέ στα ταμεία.

fba33Ο Αλμπέρ Καμύ έζησε μόλις 47 χρόνια αλλά προίκισε τις επόμενες γενιές με τον ριζοσπαστισμό του έργου του, το ανθρωπιστικό του όραμα και τη δίψα του για δικαιοσύνη, όπως τα εξέφρασε με όλες του τις ιδιότητες: ως λογοτέχνης, δημοσιογράφος, δραματουργός, σκηνοθέτης, δοκιμιογράφος, ως πολίτης, πάντα μάχιμος και ανήσυχος.

Πέμπτη, 01 Ιανουαρίου 2026 19:17

Art never comes from happiness, Μάνος Σ.Στεφανίδης, από το fb

Επιλέγων ή Συντάκτης

fba31Ζούμε στην εποχή της Διακινδύνευσης όπως έγραψε ο Ούλριχ Μπεκ, αλλά επίσης βιώνουμε την Τέχνη του συμψηφισμού και άρα της διαρκούς συνεπαγωγής, της διαρκούς εξίσωσης με τον χαμηλότερο διαιρέτη.

Χιλιάδες σχολές καλών τεχνών, εκατοντάδες μουσεία σύγχρονης τέχνης, εκατοντάδες χιλιάδες θεωρητικοί και ιστορικοί τέχνης, εκατομμύρια καλλιτέχνες με διπλώματα και σφραγίδα πλάι σε αντίστοιχους, αδίστακτους "πεινασμένους" φιλότεχνους συνεργάζονται για την επιβολή της "ουδέτερης" τέχνης της συνεπαγωγής: Αφού 'αυτό" είναι τέχνη, τότε τέχνη είναι και το δίπλα και το παραδίπλα σ' αυτό και ούτω καθεξής. Άρα τέχνη είναι τα πάντα, συμψηφιστικά, σε τρόπο ώστε να συγχέονται γλυκά κριτήρια και επιλογές. Και η άποψη να μην έχει καμία σημασία. Ούτε και η κριτική ή η απαρέσκεια.