Τρίτη, 26 Μαΐου 2026 17:27

Οι σκέψεις της Elena Lymperopoulou για τα άνισα κοινωνικά πρότυπα που βιώνουν κι εσωτερικεύουν άντρες και γυναίκες και οι συλλογικές προσδοκίες που κουβαλάνε, από το fb

Επιλέγων ή Συντάκτης 
Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(0 ψήφοι)
fab73Με προβληματίζει πάντα ένα συγκεκριμένο μοτίβο. Όχι οι άνθρωποι που έχουν προσωπικές καλές ή κακές εμπειρίες με άντρες ή γυναίκες, αυτό είναι απολύτως ανθρώπινο.
Με προβληματίζει το σημείο όπου η προσωπική εμπειρία μετατρέπεται σε γενική θεωρία για τα φύλα και, ακόμη περισσότερο, όταν αυτή η θεωρία συνοδεύεται από μια σταθερή επιείκεια προς τους άντρες και μεγαλύτερη αυστηρότητα προς τις γυναίκες.
Κοινωνιολογικά αυτό είναι ενδιαφέρον, γιατί δεν γεννιέται σε κενό.
                                                                                    (φωτό: Tina Chertova Women in the Revolution)
 Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι οι γυναίκες έχουν ιστορικά υποτιμηθεί με τρόπους βαθιά δομικούς. Η γυναικεία σκέψη θεωρήθηκε λιγότερο αξιόπιστη, η συναισθηματική έκφραση παθολογικοποιήθηκε, η οργή ερμηνεύτηκε ως αστάθεια, η διεκδίκηση ως υπερβολή. Αυτά δεν ήταν απλές προσωπικές απόψεις. Ήταν κοινωνικοί μηχανισμοί που διαμόρφωσαν συνειδήσεις.
Και η κοινωνία δεν αλλάζει από έναν μεμονωμένο προκατειλημμένο άνθρωπο. Αλλάζει όταν συγκεκριμένες αντιλήψεις επαναλαμβάνονται τόσο ώστε να μοιάζουν φυσικές.
Γι’ αυτό πάντα μου κάνει εντύπωση όταν γυναίκες σπεύδουν να εξηγήσουν, να δικαιολογήσουν ή να μαλακώσουν αντρικές συμπεριφορές, ενώ αντιμετωπίζουν αντίστοιχες γυναικείες με πολύ λιγότερη επιείκεια.
Γιατί εκεί δεν βλέπω απλώς προσωπική προτίμηση. Βλέπω κάτι που μπορεί να είναι εσωτερικευμένος μισογυνισμός, δηλαδή η απορρόφηση κοινωνικών στερεοτύπων σε τέτοιο βαθμό ώστε να μοιάζουν προσωπική κρίση.
Μπορεί να είναι και ταύτιση με αυτό που ιστορικά παρουσιάστηκε ως πιο ισχυρό, πιο σταθερό, πιο έγκυρο. Μπορεί να είναι και η ανάγκη διαφοροποίησης. Το γνωστό δεν είμαι σαν τις άλλες.
Είμαι πιο λογική, πιο εύκολη, πιο ψύχραιμη, πιο κατανοητική, πιο cool.
Υπάρχει επίσης ένα πολύ παλιό κοινωνικό μοτίβο που αντιμετωπίζει τους άντρες με δομική επιείκεια. Το ακούμε διαρκώς.
Οι άντρες είναι έτσι. Οι άντρες αργούν να ωριμάσουν. Οι άντρες είναι σαν παιδιά.
Και πάντα αναρωτιέμαι.
Οι γυναίκες πότε ακριβώς είχαν το περιθώριο να είναι παιδιά.
Γιατί ιστορικά τα κορίτσια κοινωνικοποιήθηκαν πολύ νωρίτερα προς την ευθύνη, τη φροντίδα, τη συναισθηματική αυτοσυγκράτηση, την ωρίμανση. Ενώ η αντρική ανωριμότητα συχνά αντιμετωπίστηκε όχι ως πρόβλημα αλλά σχεδόν ως χαρακτηριστικό που ζητά κατανόηση.
Αυτό δεν είναι κατηγορία προς τους άντρες ως άτομα. Είναι παρατήρηση για άνισα κοινωνικά πρότυπα.
Ούτε σημαίνει ότι οι γυναίκες είναι εκ φύσεως καλύτερες. Οι άνθρωποι δεν χωρίζονται τόσο απλοϊκά.
Αλλά όταν βλέπω μια γυναίκα να δείχνει μεγαλύτερη κατανόηση προς το φύλο που ιστορικά ευνοήθηκε από την επιείκεια και μεγαλύτερη δυσπιστία προς το φύλο που ιστορικά βρέθηκε υπό αμφισβήτηση, δεν το διαβάζω ως ουδέτερη προσωπική προτίμηση.
Το διαβάζω ως κοινωνική εκπαίδευση που έχει γίνει τόσο βαθιά, ώστε κάποιοι την περνούν για προσωπική σκέψη.
Υ.Γ. Επειδή βλέπω να συγχέονται αρκετά διαφορετικά πράγματα.
Το να μιλά κανείς για ιστορικές και κοινωνικές ανισότητες δεν σημαίνει ότι θεωρεί τις γυναίκες αδύναμα όντα που χρειάζονται οίκτο, ούτε ότι πιστεύει πως οι άντρες είναι συλλογικά ένοχοι ή ότι η ανδρική εμπειρία δεν έχει τις δικές της πιέσεις και δυσκολίες.
Σημαίνει απλώς ότι αναγνωρίζει πως οι κοινωνίες δεν οργανώνονται μόνο από ατομικό χαρακτήρα και προσωπική θέληση αλλά και από δομές, προσδοκίες, κοινωνική εκπαίδευση και διαφορετικά μέτρα.
Το ότι κάποιος κατάφερε προσωπικά να σταθεί όρθιος απέναντι σε δυσκολίες είναι αξιοθαύμαστο. Δεν σημαίνει όμως ότι όλοι ξεκινούν από την ίδια αφετηρία ή ότι οι κοινωνικοί μηχανισμοί εξαφανίζονται επειδή κάποιοι τους υπερέβησαν.
Επίσης η επίκληση της φύσης δεν αποτελεί κοινωνιολογικό επιχείρημα. Η φύση περιγράφει βιολογικές πραγματικότητες, δεν θεμελιώνει ηθική, κοινωνική δικαιοσύνη ή ισότητα.
Και τέλος, το να αναγνωρίζουμε διαφορές ανάμεσα στα φύλα δεν σημαίνει ότι αποδεχόμαστε να χρησιμοποιούνται αυτές οι διαφορές ως επιχείρημα για διαφορετικές ανοχές, απαιτήσεις ή κοινωνική επιείκεια.
 
Σ.Δ. Κάποια σχόλια στο άρθρο αυτό
Vicky Vamvakou-Meimaroglou Το αρσενικό και το θηλυκό στην φύση έχουν διαφορετικές συμπεριφορές. Αν θελήσουν να είναι ίδια πρέπει η γυναίκα να απαιτήσει να πάει στρατό και να είναι το ίδιο σκληρή στην μάχη με το θάνατο όπως ένας άντρας. Γιατί ζητάμε ισότητα μόνο εκεί που μας βολεύει; Ένας φυσιολογικός άντρας και μια φυσιολογική γυναίκα απλά οφείλουν να σέβονται τις διαφορές. Όχι να υποκύπτουν σε κακομεταχείρηση βέβαια. Είναι ωραίες οι διαφορές. Με αυτές ερωτεύεσαι....
Elena Lymperopoulou
Vicky Vamvakou-Meimaroglou Το ότι υπάρχουν βιολογικές διαφορές ανάμεσα στα φύλα δεν σημαίνει ότι αυτές πρέπει να μεταφράζονται σε διαφορετικά μέτρα, προσδοκίες ή κοινωνική επιείκεια. Η ισότητα δεν σημαίνει ομοιότητα, σημαίνει ίση ανθρώπινη αξία και ίσο σεβασμό. Το επιχείρημα του στρατού επίσης είναι άσχετο με αυτό που συζητάμε, γιατί η στρατιωτική θητεία δεν είναι το μοναδικό μέτρο κοινωνικής συνεισφοράς ή ωριμότητας, όπως αντίστοιχα δεν είναι η μητρότητα, η φροντίδα ή η συναισθηματική εργασία. Επίσης το τι συμβαίνει στη φύση δεν αποτελεί ηθικό ή κοινωνικό επιχείρημα, γιατί στη φύση συμβαίνουν πολλά που δεν θα θέλαμε να γίνουν κοινωνικός κανόνας. Και τέλος, άλλο πράγμα το να αναγνωρίζεις διαφορές και άλλο να χρησιμοποιείς αυτές τις διαφορές για να δικαιολογείς διαφορετικές ανοχές και απαιτήσεις. Οι διαφορές μπορούν να υπάρχουν χωρίς να παράγουν ανισότητα.
Dimitris Makousis Πού την είδατε την ανδρική επιείκεια θα ήθελα να ξέρω. Πραγματικά, κάθε φορά που διαβάζω γυναίκα να μιλάει για τους άντρες και την εμπειρία τους βλέπω ότι ζουν σε έναν fantasy world. Η ανδρική εμπειρία δεν έχει καμμία σχέση με αυτά που περιγράφετε. Μα καμμία. Ίσα ίσα, οι γυναίκες είναι που αντιμετωπίζονται με επιείκεια. Γενικά όλες οι κριτικές που βλέπω βασίζονται στο γεγονός ότι έχουν καλλιεργηθεί οι πεποιθήσεις ότι 1) άντρες και γυναίκες είμαστε ίδιοι και 2) ότι ΠΡΕΠΕΙ να λειτουργούμε και να είμαστε ακριβώς το ίδιο. Τίποτα από αυτά όμως δεν συνάδει με την πραγματικότητα. Ποτέ κανείς δεν ξεκινά από την ίδια αφετηρία ούτε και δέχεται τις ίδιες συμπεριφορές. Για να βελτιώσεις τη θέση σου πρέπει να φτύσεις αίμα. Και για έναν άντρα αυτό ισχύει ακόμη περισσότερο. Τα αφηγήματα αυτά που διακινούνται περιγράφουν την φαντασία των εμπνευστών τους γιατί έχουν πολιτικές στοχεύσεις. Δεν εδράζονται ούτε στην πραγματικότητα ούτε και φυσικά σκοπό έχουν να βελτιώσουν τις ζωές των ανθρώπων.
Elena Lymperopoulou
Dimitris Makousis Το να απαντά κανείς με fantasy world και πολιτικές σκοπιμότητες αντί με επιχειρήματα δεν είναι ακριβώς ένδειξη ψύχραιμης σκέψης. Κανείς δεν αρνήθηκε ότι οι άντρες έχουν τις δικές τους δυσκολίες. Αλλά το ότι υποφέρετε από κάποια πράγματα δεν σημαίνει ότι δεν ευνοείστε σε κάποια άλλα. Οι κοινωνικές πραγματικότητες δεν είναι μονοδιάστατες
Kostis Vamvakidis
Το να μιλάτε για κοινωνική επιείκεια προς ένα σύνολο ανθρώπων το οποίο σύμφωνα με επίσημες μετρήσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας κατέχει το 81% του ποσοστού των αυτοκτονιών παγκοσμίως αλλά και στην Ελλάδα σε σχέση με το αντίθετο φύλο, αποδεικνύει πως παρουσιάζετε ως θέσφατο προσωπικές αντιλήψεις, θεωρίες και εμπειρίες απο τον προσωπικό, συγγενικό , ίσως και φιλικό σας κύκλο.
Δεν θέλω να φανταστώ τι θα γινόταν εαν δεν υπήρχε και αυτή η "επιείκεια" δηλαδή.
Πόσο τοις εκατό πατριαρχικό είναι το ποσοστό αυτό?
Το μοναδικό μοτίβο που παρατηρούμε εμείς οι υπόλοιποι πάντως είναι το μοτίβο στις αναρτήσεις σας οι οποίες στρέφονται συχνά-πυκνά κατά των ανδρών χωρίς κάποια ιστορική αλήθεια και χωρίς κάποιον ιδιαίτερο ή προφανή λογο, οπότε δικαιολογημένα διατηρούμε κάποιες επιφυλάξεις ως προς το σκοπό αυτών.
Διότι εαν είχαμε ώρες να το αναλύσουμε πιστεύω θα βρίσκαμε αρκετά πράγματα στα οποία είναι οι γυναίκες αυτές που ευνοούνται.
Αλλά ο στόχος δεν θα έπρεπε να είναι ο διαχωρισμός. Εκτός φυσικά αν υπάρχει κάποιος απώτερος σκοπός. Καλή συνέχεια
Elena Lymperopoulou: Μια μικρή παρατήρηση για το πώς γίνεται διάλογος.
Διάλογος δεν είναι να διαβάζεις κάτι, να θυμώνεις με αυτό που νόμισες ότι ειπώθηκε και να απαντάς σε εκείνο.
Δεν είναι να μεταφέρεις τη συζήτηση αλλού επειδή το αρχικό θέμα σε δυσκολεύει. Το γνωστό ναι αλλά τι γίνεται με...
Αυτό δεν είναι επιχείρημα. Είναι μετατόπιση.
Δεν είναι να πετάς ένα προσωπικό βίωμα σαν να ακυρώνει ένα κοινωνικό φαινόμενο. Το ότι εσύ έζησες κάτι διαφορετικό δεν σημαίνει ότι το φαινόμενο δεν υπάρχει.
Δεν είναι να αποδίδεις προθέσεις στον άλλον αντί να απαντάς σε αυτό που λέει. Το κρυφό σου σχέδιο είναι, μισείς τους άντρες, έχεις ατζέντα. Αυτά δεν είναι επιχειρήματα. Είναι ψυχογράφηση του συνομιλητή από απόσταση.
Δεν είναι να παίρνεις μια συζήτηση για κοινωνικά πρότυπα και να την κάνεις διαγωνισμό για το ποιος υποφέρει περισσότερο.
Δεν είναι να μπερδεύεις τη φύση με την κοινωνία, τη βιολογία με την ηθική, το προσωπικό βίωμα με την κοινωνική ανάλυση.
Διάλογος είναι να προσπαθείς πρώτα να καταλάβεις τι πραγματικά ειπώθηκε και μετά να το αντικρούσεις, αν διαφωνείς.
Αλλιώς δεν συνομιλούμε. Απλώς κάνουμε παράλληλους μονολόγους.
Τελευταία τροποποίηση στις Τρίτη, 26 Μαΐου 2026 21:18
Λάκης Ιγνατιάδης

Ραβδοσκοπία ατζαμή

Προσθήκη νέου σχολίου

Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση