Παρότι η κυβέρνηση της ΝΔ έχει να περάσει τον Γολγοθά των άρσεων ασυλιών μπροστά στη δεύτερη δικογραφία για το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, προσπαθεί να βγει από πάνω βαφτίζοντας το άσπρο-μαύρο και να καθαρίσει το όνομά της, εργαλειοποιώντας τους θεσμούς για μια ακόμα φορά. Πώς βλέπεις τη στρατηγική της; 

Η κυβέρνηση προσπαθεί να ξεφύγει προτάσσοντας το ιδεολόγημα  του «μαζί τα φάγαμε». Ό,τι ακριβώς γινόταν και στην περίοδο των μνημονίων. Για εκείνους  οι πελατειακές σχέσεις είναι η κανονικότητα του πολιτικού συστήματος και δεν βλέπουν τον λόγο να αποκλίνουν από αυτή την πεπατημένη. Ανάγουν, έτσι, μια παθογένεια του πολιτικού συστήματος σε κανόνα λειτουργίας του.  Ακόμη πιο σκαμπρόζικη είναι η λύση που προτείνουν για το ασυμβίβαστο βουλευτή – υπουργού. Ας πάρουμε ένα παράδειγμα. Λόγω της κατάρρευσης του ΕΣΥ, οι ασθενείς παίρνουν τηλέφωνο τον βουλευτή-υπουργό για να τους εξασφαλίσει ένα κρεβάτι σε χειρουργείο. Αυτός, προκειμένου να επανεκλεγεί υλοποιεί τα αιτήματα. Η προφανής λύση θα ήταν να χρηματοδοτηθούν οι δομές του ΕΣΥ, ώστε όλες κι όλοι να βρίσκουν εγκαίρως χειρουργεία και να μην χρειάζονται τηλέφωνα. Η λύση που προτείνει η ΝΔ είναι ότι εάν ο υπουργός δεν είναι  βουλευτής και ορίζεται κατευθείαν από τον πρωθυπουργό δεν θα απαντάει στα τηλέφωνα. Εδώ υπάρχουν δύο ευρύτερα προβλήματα. Πρώτον, ο υπουργός θα εξαρτάται μόνο από τον πρωθυπουργό, όποτε η διαφθορά και οι πελατειακές σχέσεις θα εξακολουθήσουν εν προκειμένω, μόνο που τώρα θα αλλάξουν κατεύθυνση και θα έρχονται από πάνω. Δεύτερον, το ασυμβίβαστο βουλευτή – υπουργού δημιουργεί ένα μεγάλο έλλειμμα δημοκρατικής νομιμοποίησης καθώς η εκτελεστική εξουσία ενισχύεται περαιτέρω με συνέπεια το κοινοβουλευτικό μας σύστημα να αποκτά προεδροκεντρικά χαρακτηριστικά.

Αυτό που αναρωτιέμαι είναι, πώς είναι δυνατόν στα σοβαρά να λέει ότι το πολιτικό σύστημα είναι πελατειακό, και επομένως αναπόφευκτα το συντηρεί, και περνά έτσι από τους μηχανισμούς ελέγχου της εξουσίας –ΜΜΕ, Δικαιοσύνη και Βουλή;

Θα χαρακτήριζα την τακτική που ακολουθεί η κυβέρνηση στο όλο ζήτημα ως φορμαλιστικό μεταρρυθμισμό. Η απάντηση σε κάθε σκάνδαλο που αποκαλύπτεται είναι η φιλοτέχνηση μιας κενής περιεχομένου πλην μεγαλόπνοης μεταρρύθμισης την οποία εισηγείται και επιμελείται ο φορέας που προκάλεσε το πρόβλημα σε πρώτο επίπεδο.  Έτσι, η «θεσμική απάντηση» στα σκάνδαλα, δεν αποτελεί τίποτα περισσότερο από ένα επιπρόσθετο βήμα συγκάλυψής τους.

Λέμε συχνά: «μα πώς στέκεται ακόμα όρθια η κυβέρνηση αυτή με τόσα σκάνδαλα;». Πλέον διατυπώνεται και η άλλη φράση: «μήπως αντέχει επειδή έχει κάνει τόσα σκάνδαλα;». Προς τα πού κλίνεις;

Η κυβέρνηση έχει καταφέρει να δημιουργήσει διανεμητικές συσπειρώσεις μέσα στον πληθυσμό, όπως και πολύ συνεκτικές ομάδες-στηρίγματα. Το ζητούμενο, βέβαια, είναι με την αποκάλυψη όλων αυτών των σκανδάλων, κατά πόσο μπορεί να συνεχίσει σε αυτήν την πορεία. Επίσης, δεν είναι αμελητέο το γεγονός ότι μετά από κάθε κύμα αποκάλυψης σκανδάλου, η κυβέρνηση αιμορραγεί από στελέχη. Δεν θυμάμαι στη Μεταπολίτευση να έχει ξαναϋπάρξει ένα τέτοιο κύμα αποπομπής στελεχών. Εκλογικά μιλώντας, όμως, η αλήθεια είναι ότι έχει καταφέρει –δυστυχώς– να ενσταλάξει ως βασική αξία τον κυνισμό, με αποτέλεσμα ένα μεγάλο κομμάτι της κοινωνίας να στέκει παθητικό απέναντι σε όλα αυτά. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι θα μπορεί να το κάνει αέναα.

Σαν πολλά δεν έχουν μαζευτεί; Κάθε μέρα βγαίνει και ένα νέο σκάνδαλο στο φως. Εδώ την αίθουσα εκδίκασης της υπόθεσης των Τεμπών ανέθεσαν στην ΕΡΓΟΣΕ να την αναδιαμορφώσει, και μάλιστα αυτοί που βρίσκονται κατηγορούμενοι στην ίδια δίκη! Είναι τόσα πολλά πια τα σκάνδαλα, που θα πρέπει να αναρωτηθούμε και για ποια δημοκρατία μιλάμε;

Αυτό είναι σίγουρο, ειδικά αν εστιάζουμε όχι τόσο στα σκάνδαλα, αλλά στον τρόπο διαχείρισής τους, όπου η αρχή είναι η συγκάλυψη και η μεταφορά της πολιτικής ευθύνης. Δεν πρέπει και να αναρωτηθούμε για την ίδια τη Δικαιοσύνη; Οι περισσότερες υποθέσεις, αν όχι όλες, ήρθαν απέξω, από την ευρωπαϊκή εισαγγελία. Δεν τις άνοιξε η ελληνική Δικαιοσύνη.

Παρότι είναι, συμφωνώ, κυνική η στάση της ΝΔ για τις πελατειακές σχέσεις, έχει μεγάλη δόση αλήθειας καθώς πράγματι με ρουσφέτια έχει επιβιώσει το πολιτικό σύστημα. Ακούμε, βέβαια το παράλογο της κανονικοποίησης αυτής της κατάστασης, ενώ δηλώνει πως θέλει να πατάξει το βαθύ κράτος (!), αλλά φαίνεται πως το ρουσφέτι είναι παγιωμένο. Δεν μπορεί να υπάρξει πολιτικό σύστημα χωρίς πελατειακό σύστημα;

Πρέπει να ξεκαθαρίσουμε ορισμένα πράγματα. Πελατειακές σχέσεις και διαφθορά συνιστούν παθογένειες όλων των πολιτικών συστημάτων. Το στοίχημα είναι πώς το κάθε ένα από αυτά θεσπίζει κανόνες για να αντιμετωπίσει αυτές τις παθογένειες. Από αυτούς τους κανόνες και την εφαρμογή τους κρίνεται εάν ένα πολιτικό σύστημα είναι αποτελεσματικό και δημοκρατικό, δηλαδή κατανέμει τους δημόσιους πόρους ακριβοδίκαια και επιφυλάσσει ισότιμη μεταχείριση απέναντι στους πολίτες. Σε περίπτωση που το αξίωμα της ισότιμης μεταχείρισης και ισότιμης πρόσβασης στις υπηρεσίες σταματήσει να διέπει τη σχέση κράτους – πολίτη και αυτό υποκατασταθεί από πελατειακές σχέσεις, τότε μιλάμε για Αποτυχημένο Κράτος, Failed State. Όλοι αυτοί οι βουλευτές της ΝΔ, που τώρα ομνύουν στις πελατειακές σχέσεις για να κουκουλώσουν τα αίσχη τους, στην ουσία δεν κάνουν τίποτα περισσότερο από το να ομολογούν ότι η κυβέρνησή τους έχει μετατρέψει τη χώρα σε Failed State.

Είχες πει σε προηγούμενη συνέντευξη ότι είχαμε υποτιμήσει την αποτελεσματικότητα της κυβέρνησης της ΝΔ, που είναι και ένας παράγοντας που συνέβαλε στην επανεκλογή της. Έχεις την ίδια εκτίμηση; Είναι ακόμα αποτελεσματική;

Αυτό εξαρτάται πάντα από τους διαθέσιμους πόρους. Εδώ η κυβέρνηση έχει δύο προβλήματα. Το πρώτο είναι ότι τα ευρωπαϊκά κονδύλια περιορίζονται και αλλάζουν προσανατολισμό, οπότε η δυνατότητα εξυπηρέτησης ημετέρων με απευθείας αναθέσεις περιορίζεται εξίσου. Το δεύτερο έχει να κάνει με το πώς θα εξελιχθούν εφεξής τα οικονομικά μεγέθη. Είναι αμφίβολο εάν το μοντέλο που βασίζεται στη φούσκα του real estate, στην οικονομία του καφέ και στον τουρισμό μπορεί να συντηρηθεί για πολύ ακόμη. Συνεπώς  στενεύουν τα περιθώρια παρέμβασης που έχει η κυβέρνηση και αυτό θα οδηγήσει σε εντάσεις. Ήδη στην περίπτωση της αγροτικής πολιτικής η υπερβολική ενίσχυση των ημετέρων αγροτών δεν είναι μόνο ότι προκάλεσε το επίμαχο σκάνδαλο, αλλά κυρίως άφησε απέξω τους υπόλοιπους με πενιχρές ενισχύσεις με αποτέλεσμα να είναι τώρα πολύ λιγότερο ανταγωνιστικοί σε σχέση με τους ευνοημένους και αυτό να δημιουργεί εντασιακές ανισότητες 

Μέχρι στιγμής η κυβέρνηση εξοικονομούσε πόρους από τη συρρίκνωση του κοινωνικού κράτους. Η νέα ενεργειακή – πληθωριστική κρίση όμως θα φωτίσει το κενό. Πώς θα κρυφτεί από αυτό;

Βασική μέριμνα της κυβέρνησης δεν είναι η αναδιανομή, αλλά η επιδότηση των ιδιωτικών συμφερόντων. Με αυτόν τον κανόνα έχει συγκροτήσει την παρέμβασή της τόσο στην κοινωνική πολιτική, όσο και στο κοινωνικό κράτος. Η απάντηση στις κοινωνικές πιέσεις είναι πάντοτε μία: περισσότερη αγορά. Το είδαμε χαρακτηριστικά στις περιπτώσεις της υγείας και της παιδείας.

Μια κυβέρνηση που προωθεί θηριώδη εξοπλιστικά πακέτα δεν χρειάζεται έστω και τη βιτρίνα ενός κοινωνικού κράτους;

Ο Ντ. Τραμπ επιχειρεί αυτή την περίοδο να περάσει στις ΗΠΑ έναν άνευ προηγουμένου πολεμικό προϋπολογισμό, με το επιχείρημα ότι ο ομοσπονδιακός προϋπολογισμός πρέπει να αφιερώνεται μόνο στην άμυνα, και ότι θεσμοί όπως η υγειονομική περίθαλψη είναι ιδιωτικές υποθέσεις, στις οποίες δεν πρέπει να παρεμβαίνει μια ομοσπονδιακή κυβέρνηση. Νομίζω ότι αυτή η ηχώ θα περάσει τον Ατλαντικό και σιγά σιγά θα αρχίσει να αντηχεί στα ελληνικά αυτιά. Άλλωστε, οπαδοί του Τραμπ υπάρχουν πολλοί στην κυβέρνηση. Και εκεί βέβαια θα γίνει το επόμενο –τεράστιο– πάρτι ημετέρων, καθώς οι εξοπλισμοί είναι και προνομιακός χώρος σκανδάλων. Να θυμίσω ότι τα σκάνδαλα του ΠΑΣΟΚ, που τείνουμε να ξεχνάμε συχνά, ήταν κατά βάση εξοπλιστικά.

Η κυβέρνηση υποχρεώθηκε από την ΕΕ να επαναφέρει τις συλλογικές διαπραγματεύσεις, με αποτέλεσμα να υπογράφονται κάποιες συλλογικές συμβάσεις, διόλου ασήμαντες για εκατοντάδες χιλιάδες εργαζόμενους. Μπορεί αυτό να δημιουργήσει μια συνθήκη νέων διεκδικήσεων;

Όταν ο κόσμος αρχίσει να συνειδητοποιεί ότι το νέο συμβόλαιο ατομικής ευθύνης που προσπαθεί να του προσφέρει η κυβέρνηση δεν δίνει λύσεις στην καθημερινότητά του και οξύνει την αδικία, τότε θα αρχίσει να κινητοποιείται. Ήδη παρατηρούμε κάποια πρώτα σημάδια.

Η συνθήκη του πολέμου και η ανησυχία του κόσμου για τις συνέπειες που μπορεί να έχει, ακόμα και σε ατομικό επίπεδο, μπορεί να εκκινήσει ένα αντιπολεμικό κίνημα;

Εκτιμώ ότι το τρέχον στάδιο του πολέμου στο Ιράν θα ολοκληρωθεί σύντομα διότι θεωρώ ότι οι Ρεπουμπλικάνοι των ΗΠΑ θέλουν να κατέλθουν στις ενδιάμεσες εκλογές με κλειστό αυτό το μέτωπο. Σε ένα ευρύτερο πλαίσιο, ωστόσο, πιστεύω ότι η κούρσα των εξοπλισμών και το συστηματικό κουρέλιασμα του Διεθνούς Δικαίου θα πυροδοτήσει ειρηνιστικά κινήματα που θα πιέσουν τις κυβερνήσεις.

Ένα άλλο συχνό συμπέρασμα που εξάγουμε είναι πως η κυβέρνηση της ΝΔ κρατάει επειδή δεν υπάρχει διάδοχη κατάσταση, ένα αντίπαλο δέος. Υπάρχει μια τέτοια δυναμική; Σε ποια βάση θα μπορούσε να αναπτυχθεί;

Μέχρι στιγμής, όχι ιδιαίτερα, με την έννοια ότι όλοι οι εμπλεκόμενοι  είναι μεν επικριτικοί  ως προς τις αβελτηρίες της κυβέρνησης Μητσοτάκη, αλλά έχω την αίσθηση ότι ακόμη δεν γίνονται ουσιαστικά βήματα στην κατεύθυνση μιας αντιπολιτευτικής συνεργασίας σε πιο στέρεες βάσεις, η οποία θα μπορούσε να αμφισβητήσει το υφιστάμενο καθεστώς. Ο κάθε παίκτης μέσα στην κεντροαριστερή και αριστερή αντιπολίτευση είναι εγκλωβισμένος στην προσωπική του ατζέντα. Αν εστιάσουμε, για παράδειγμα, στους δύο πιο ισχυρούς παίκτες σε αυτόν τον χώρο, τον Ν. Ανδρουλάκη και τον Αλ. Τσίπρα, ο καθένας διατηρεί την ελπίδα (ή καλύτερα την ψευδαίσθηση) για τον εαυτό του ότι μόνος του θα μπορέσει να αντιπαρατεθεί στον Μητσοτάκη, να τον νικήσει και να τον αντικαταστήσει.

Μπορεί να υπάρξει μια βάση συνεννόησης; Έρευνες κοινής γνώμης το καταγράφουν, βέβαια, ως αίτημα, ακόμα και έτσι όπως είναι διαμορφωμένο το κομματικό σύστημα, με την πολυδιάσπαση που το χαρακτηρίζει.

Είναι σαφές ότι τόσο εντός, όσο και μεταξύ της Κεντροαριστεράς και της Αριστεράς υφίστανται  σημαντικές ιδεολογικές διαφοροποιήσεις. Με τα μέχρι τώρα δεδομένα η μόνη πιθανή εναλλακτική στην υφιστάμενη κυβέρνηση είναι μια μορφή συνεργασίας των δυνάμεων της Αντιπολίτευσης. Για την Κεντροαριστερά τα πράγματα είναι πιο εύκολα. Όσο πλησιάζουν οι εκλογές θα αναγκαστεί να συμβιβαστεί με το γεγονός των συνεργασιών. Το πιο πιθανό ωστόσο, είναι ότι από μόνες τους οι συγκεκριμένες δυνάμεις δεν θα επαρκούν για τη συγκρότηση βιώσιμου κυβερνητικού σχήματος. Οπότε το ερώτημα θα τεθεί και στην Αριστερά, εφόσον οι δυνάμεις της, πέραν του ΚΚΕ, ανασυγκροτηθούν επιτυχώς και μπουν στο Κοινοβούλιο. Είναι σαφές ότι στο πλαίσιο της διαδικασίας ανασυγκρότησής της έχει την πολυτέλεια να μεταθέσει την απάντηση της, αυτό δεν σημαίνει, ωστόσο, ότι μπορεί να την αποφύγει για πολύ καιρό ακόμη.

Πηγή: epohi.gr/articles

Σ.Δ. biblionet.gr/ Στοιχεία της ζωής του και τα έργα του  

Και

Το πιο σημαντικό ζήτημα για μένα όσον αφορά μια κυβέρνηση συνεργασίας της Κεντροαριστεράς και της Αριστεράς είναι το ότι κατά την γνώμη μου δεν είναι δεδομένο ότι θα καταφέρει να αλλάξει προς όφελος των λαϊκών στρωμάτων το κράτος, την χώρα και την κοινωνία με τομές που θα έχουν ένα σοσιαλιστικό πρόσημο. Και το τονίζω αυτό διότι δεν είναι μόνο ότι πολλά ράμματα για την γούνα τόσο του ΠΑΣΟΚ και όσο και των Συριζαϊκών δυνάμεων έχει ο κόσμος των σοσιαλιστικών ιδεών, αλλά και γενικά ο μέσος πολίτης, για την άσκηση της εξουσίας και της σχέσης των μελών τους με τον κόσμο, είναι και ότι σε κρίσιμα θέματα οι επιλογές που έχουν κάνει στο παρελθόν όταν κυβέρνησαν αυτά τα κόμματα δεν ήταν βασικά συμβατές με αριστερόστροφες αναζητήσεις λύνοντας στον τρέχοντα χρόνο και κατά τον καλύτερο τρόπο συγκεκριμένα προβλήματα.

Μήπως λοιπόν προέχει η διαμόρφωση ενός κοινού προγράμματος πριν την κοινή κάθοδό τους σε εκλογές, που θα εστιάζει στα πιο ουσιαστικά ζητήματα της κοινωνίας και της χώρας και προτείνοντας παράλληλα και το πως θα βρεθούν αυτά τα χρήματα που απαιτούνται για να υλοποιηθεί το πρόγραμμά τους; Εγώ πάντως υποστηρίζω ότι αυτή η επιλογή είναι η πιο σημαντική που θα πρέπει να πάρουν. Τονίζω ότι στα κρίσιμα θέματα θα πρέπει να είναι όσο πιο συγκεκριμένοι γίνεται.

Λόγου χάρη, για το τι εννοώ σε γενικές γραμμές θα αναφερθώ στην δημόσια παιδεία. Το ένα σκέλος προφανώς είναι να αυξήσει σημαντικά τους πόρους γι'αυτήν, εννοείται και για να αυξήσει τους αποκαρδιωτικά χαμηλούς μισθούς των εκπαιδευτικών. Το εξ ίσου σημαντικό δεν είναι να μας προκύψει στο δια ταύτα μία παιδεία όπου μαθητές και καθηγητές θα μοχθούν (και εννοείται όχι από το πρωί ως το βράδυ μετακινούμενοι από το σχολείο στα πάσης φύσεως φροντιστήρια και μάλιστα τα τελευταία χρόνια αυτό συμβαίνει από το δημοτικό) για γίνουν όλοι καλύτεροι με ένα τέτοιο τρόπο που μετά χαράς θα προσέρχονται στα σχολεία τους και όχι όπως πριν κάποια χρόνια που η περιρρέουσα που τελικά επικράτησε ήταν αυτή της ήσσονος προσπάθειας και της συνεπαγόμενης βαρεμάρας;

Το στοίχημα που αφορά τους ενήλικες υπάρχει και είναι γνωστό από την αρχαιότητα. Είναι το πως θα δείξουν έμπρακτα οι ενήλικες αυτής της χώρας ότι αγαπούν τα παιδιά της, ότι νοιάζονται γι'αυτά, προσφέροντάς τους όλα τα μέσα και όλες τις δυνάμεις έτσι ώστε να βγάλουν τον καλύτερο δυνατό εαυτό τους. Όπως και το να δείξουν ,εμπρακτα ότι νοιάζονται για τον κόσμο που ζει, εργάζεται κι ονειρεύεται σ'αυτήν την χώρα, κάνοντας τα αδύνατα δυνατά για να έχει την υγεία του και όχι μόνο όταν ασθενεί. Ναι, να έχει δηλαδή ο τυχαίος πολίτης δίχως μέσα και φακελλάκια την περίθλαψη που έχει ο χι της εξουσίας, ο χι πλούσιος, ο χι διάσημος.