Αρχιτεκτονική

Αρχιτεκτονική (12)

ribaΓια πρώτη φορά μετά από 173 χρόνια, το χρυσό μετάλλιο του βραβείου που απονέμει κάθε χρόνο το Βασιλικό Ινστιτούτο Βρετανών Αρχιτεκτόνων (RIBA), δίνεται για το 2021 σε μαύρο αρχιτέκτονα, τον Sir David Adjaye.

 Ο David Adjaye έχει αφιερώσει τη ζωή του στην «πρόοδο της αρχιτεκτονικής» και υποστηρίζει ότι η αρχιτεκτονική μέσω της δύναμής της μπορεί να εξουδετερώσει επικίνδυνες ψευδείς αφηγήσεις γύρω από την υπεροχή των λευκών και την κλιματική αλλαγή

pikionis 2Χρήστος Παρίδης: Αυτή είναι με λίγα λόγια η ζωή του έλληνα αρχιτέκτονα που διαμόρφωσε αριστοτεχνικά τον περιβάλλοντα χώρο του ομφαλού της Αθήνας. Σαν σήμερα το 1968 πεθαίνει στην Αθήνα.

'Ισως σήμερα να μας φαίνεται αναπόσπαστο μέρος του ιερού λόφου της Ακρόπολης και να έχει γίνει με τα χρόνια ταυτόσημο της φυσιογνωμίας και της μορφολογίας της πόλης των Αθηνών, αλλά, αν οφείλουμε σε κάποιον τη -σχεδόν- ιδιοφυή διαμόρφωση και χάραξη οδών πρόσβασης των πεζών, τους σπειροειδείς διαδρόμους που οδηγούν στο σημαντικότερο μνημείο της ελληνικής αρχαιότητας, δεν είναι άλλος από τον εμπνευσμένο εικαστικό-αρχιτέκτονα Δημήτρη Πικιώνη.  

anyteartΤα πρώτα 20 χρόνια του 21ου αιώνα συμπληρώνονται σε λίγες ημέρες με την έλευση του νέου χρόνου και μαζί τους ολοκληρώνεται ένα μεγάλο μέρος των κατευθύνσεων που παίρνει ο πολιτισμός σε παγκόσμιο επίπεδο. Κύριο χαρακτηριστικό αποτελούν οι τεράστιες επενδύσεις σε νέες πολιτιστικές υποδομές (μουσεία, πολιτιστικά κέντρα, μέγαρα συναυλιών, πολυχώροι) με τη συμμετοχή μεγάλων αρχιτιεκτονικών γραφείων, η ενασχόλιση Ιδρυμάτων με την πολιτιστική χοργηγία αλλά και την παραγωγή πολιτιστικού έργου, οι συνεχείς επενδύσεις της Κίνας αλλά και της Ρωσίας στη δημιουργία χώρων πολιτισμού, το άνοιγμα της Ασίας στη Δύση αλλά και η πρώιμη «εισβολή» των δυτικών στην ασιατική ήπειρο.

lifo113Σ.Δ: Το καταλαβαίνω ότι με τα πανύψηλα κτίρια κερδίζουμε χώρο, που τόσο τον έχουμε ανάγκη στο λεκανοπέδιο, αλλά αυτό το κέρδος δεν με ψήνει αφού κάθε φορά με ρίχνει μια δυσθυμία όταν το μάτι μου πέφτει στον ουρανοξύστη του Πειραιά. Και όχι γιατί είναι κακάσχημος και άχρηστος, όσο γιατί λειτουργεί σαν μια μαύρη τρύπα για τις αισθήσεις μου. Κόβει την θέα, τους αέρηδες και τα φυσικά χρώματα τ'ουρανού. Και στο δια ταύτα με μεταλλάσσει αδιόρατα σε μνησίκακο νάνο. Αξίζει να προσθέσω ότι τα πρώτα χρόνια της κατασκευής του ένιωθα ότι ήταν το εισιτήριο για την είσοδο μας στην μοντέρνα εποχή, κάτι που τότε που ήμουν νέος με ανέβαζε στο ύψος της Νέας Υόρκης. 

Ο βιωματικός ρομαντισμός και ο τρόμος του αστικού γιγαντισμού με αφορμή τον ουρανοξύστη του Ελληνικού. 

sgutasΣτο πρόσφατο βιβλίο του, στα αγγλικά, με τίτλο «A Journey with the Architects of the World», ο αρχιτέκτων Βασίλης Σγούτας συμπυκνώνει τα βασικά θέματα της αρχιτεκτονικής του σκέψης. Περισσότερο, θα έλεγα, μας προσφέρει ένα είδος πνευματικού ευαγγελίου και, με διάθεση να προσφέρει την εκδοχή μιας αρχιτεκτονικής με ενσυναίσθηση, εγείρει θέματα ευθύνης των αρχιτεκτόνων όπως και μια βεντάλια ζητημάτων που αφορούν το μέλλον των πόλεων και την ευτυχία των ανθρώπων. Είναι ένα μανιφέστο δημοκρατικότητας που πηγάζει από τη μακρά εμπειρία του αλλά και από τη βαθιά του μόρφωση.

krokos1O αγαπημένος γιος της μάνας του, ο αριστοκράτης της Σχολής Αρχιτεκτόνων -τον καιρό που σπούδαζε στο ΕΜΠ-, ο ωραίος στη μορφή και στο παράστημα Κυριάκος Κρόκος, καλλιτεχνικό μυαλό ανώτερης τάξης, ευαίσθητος ζωγράφος και προικισμένος αρχιτέκτονας, ήταν ίσως ο καλύτερος της γενιάς μας, με έργο που τον ανέδειξε έναν από τους σημαντικότερος εκπροσώπους της νεότερης αρχιτεκτονικής αυτού του τόπου». Έτσι ξεκινάει το κείμενο του αρχιτέκτονα Γιώργου Μακρή στο βιβλίο Για τον Κυριάκο Κρόκο. Ενθύμηση που κυκλοφόρησε πριν από μερικά χρόνια.   

lifo149Ο Balkrishna Doshi, γνωστός για το πρωτοποριακό έργο του σε χαμηλού κόστους κτίρια, είναι ο φετινός νικητής του βραβείου Pritzker,   

Ο 90χρονος αρχιτέκτονας είναι ο πρώτος Ινδός που κερδίζει το συγκεκριμένο βραβείο, το οποίο θεσπίστηκε το 1979 κι έκτοτε θεωρείται η μεγαλύτερη διάκριση στον τομέα της αρχιτεκτονικής, κάτι σαν το Νόμπελ της αρχιτεκτονικής. 

Στο παρελθόν το έχουν λάβει μεταξύ άλλων οι Oscar Niemeyer και Zaha Hadid.

Μια πρωτοτυπία, με αρκετό συμβολισμό, έκρυβαν τα φετινά ευρωπαϊκά βραβεία αρχιτεκτονικής που απονέμουν ανά διετία το ίδρυμα Mies van der Rohe και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Για πρώτη φορά, ανάμεσα σε 355 συμμετοχές από 36 χώρες, επιλέχθηκε η ανακαίνιση ενός κτιριακού συγκροτήματος που σηματοδοτεί τη στροφή προς την επανάχρηση και την αξιοποίηση του οικιστικού πλούτου παλαιότερων εποχών, ώστε να ανταποκρίνεται στις σύγχρονες ανάγκες.

Τρεις αρχιτέκτονες, ο Ραφαέλ Αράντα, η Κάρμε Πιζέμ και ο Ραμόν Βιάλτα, οι ιδρυτές του καταλανικού γραφείου RCR Arquitectes, είναι οι νικητές του περίβλεπτου βραβείου Pritzker, που θεωρείται το αντίστοιχο ενός βραβείου Νόμπελ στην αρχιτεκτονική. Είναι η πρώτη φορά που η σημαντική διάκριση απονέμεται σε τρία πρόσωπα από κοινού.

Το βραβείο δημιουργήθηκε το 1979, απονέμεται για το έργο ενός αρχιτέκτονα εν ζωή και έως τώρα έχει απονεμηθεί σε πολύ μεγάλα ονόματα της αρχιτεκτονικής και εμβληματικά σε σχεδιασμό και κλίμακα πρότζεκτς. 

Tο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΚΠΙΣΝ) κατέκτησε την πλατινένια Πιστοποίηση LEED ως Πράσινο Κτίριο, την υψηλότερη δυνατή διάκριση για περιβαλλοντικά και βιώσιμα κτίρια ανακοίνωσε τo Αμερικανικό Συμβούλιο Πρασίνων Κτιρίων (U.S. Green Building Council – USGBC), ο οργανισμός που ανέπτυξε το κορυφαίο διεθνές σύστημα πιστοποίησης πρασίνων κτιρίων LEED.

Το σύστημα παρέχει πιστοποίηση ότι ένα κτίριο έχει σχεδιαστεί και κατασκευαστεί με βάση τις αρχές της αειφόρου δόμησης, με περιβαλλοντικά καινοτόμες πρακτικές αποσκοπώντας στην εξοικονόμηση ενέργειας, την ορθολογική χρήση του νερού, τη μείωση των εκπομπών CO2, τη βελτίωση της ποιότητας του εσωτερικού περιβάλλοντος, την ορθολογική διαχείριση των πόρων και την αντιμετώπιση των επιπτώσεών τους.