Τρεις απαντήσεις του Λούτζη από συνεντεύξεις που παραχώρησε στους  D.Fasoli και R.Carnero.

Για την έμπνευση: 

Το σημείο εκκίνησης ενός ποιήματος είναι όταν κάτι έρχεται από το βάθος, σαν το επίκεντρο ενός μικρού σεισμού, σαν ένα κύμα που ανεβαίνει....Εγώ έτσι το νιώθω...ακριβώς σαν ένα κύμα που φέρνει στην επιφάνεια κάποια πράγματα - αυτά που έχουν καθιζάνει πολύ, που έχουν αφομοιωθεί πολύ την αισθητικότητα και τη συνείδηση - που δεν καταγράφονται πια. Ξαφνικά έρχονται στην επιφάνεια και γίνονται αισθητά, σημασία, γίνονται σημαντικά και αναδιοργανώνουν λίγο όλη τη σκέψη και όλη την αίσθηση του κόσμου γύρω μας. 

Για το σχολείο:

Θα έλεγα στους δασκάλους να αναζητούν επαφή με τα παιδιά, αλλά δίχως να αρνούνται το ρόλο του δασκάλου. Η αυθεντική επικοινωνία είναι το μόνο μέσο δια του οποίου μπορούν να περάσουν το περιεχόμενό της διδασκαλίας. Όσο για την ποίηση, φυσικά και πρέπει να διδάσκεται το πως μπορεί κανείς να προσλαμβάνει την ποίηση ως αναγνώστης. Αυτό μου φαίνεται το ουσιώδες κομμάτι της διδασκαλίας: να οξύνει την αίσθηση και να προσφέρει ένα κριτικό και αναλυτικό εξοπλισμό.

Για τη σχέση ποίησης και κοινωνίας:

Ποιο είναι το υλικό της ποίησης; Είναι το παρόν. Η ποίηση ζει στο παρόν, αν και η προοπτική της είναι μια χρονικότητα ευρύτερη, πλατύτερη, που ίσως συνορεύει με το αιώνιο. Αν το υλικό της ποίησης είναι η ζωή, περιλαμβάνονται επίσης και οι όψεις της κοινωνικής και πολιτικής ζωής. Εξ άλλου κάθε γραφή είναι πολιτική, υπό την έννοια ότι ο συγγραφέας χρησιμοποιεί μία γλώσσα που είναι όλων και τη μοιράζεται μία δεδομένη κοινότητα. 

Ακολουθούν τα τρία ποιήματα

Πέτα ψηλά λέξη

Πέτα ψηλά λέξη, μεγάλωσε σε βάθος,

ακούμπα το ναδίρ και το ζενίθ της σημασία σου,

αφού το μπορείς καμιά φορά

ονειρεύομαι ότι το πράγμα φωνάζεις 

         στο σκοτάδι του μυαλού

όμως μη χωριστείς

από εμένα, μην φτάσεις,

σε παρακαλώ, σε εκείνο το ουράνιο ραντεβού 

μοναχή σου χωρίς τη ζεστασιά μου

ή τουλάχιστον η ανάμνησή μου ας είσαι,

φως, όχι έρημη διαφάνεια...

          Το πράγμα και η ψυχή του;

                          Ή ο δικός μου και ο δικός του πόνος;

Πέτα ψηλά, λέξη.

Η νεαρή Εβραία στον αγαπημένο της, που είναι Μουσουλμάνος

Υπάρχει μία λίμνη αίματος ανάμεσα σε μένα και σε σένα.

         Θέε μου ποιος το έχυσε; 

Όποιος και να ήταν,

αγαπημένε, είναι το αίμα που ξοδεύτηκε.

           Μα εγώ το ξέρω ότι ο έρωτάς μου,

                      αν μου ανοίξεις την αγκάλη σου,

                                 θα μπορέσει στεγνό να το αντικρίσει.

                                             Έλα μην αργείς.

Αυτή η ευτυχία

Αυτή η ευτυχία, επαγγελλόμενη ή εκπληρωμένη,

μου είναι βάσανο, βάσανο αναίτιο

ή κι αν η αιτία υπάρχει είναι αυτό το ανατρίχιασμα

που ξεσηκώνει το πολλαπλό μέσα στο ένα

σαν το υγρό που αναταράσσεται μέσα στη γυάλινη

τη σφαίρα και το ερμηνεύει ο φακίρης. 

Κι όμως λέγω: εσώθη και για σήμερα.

Την πολεμούν ολόγυρα πράγματα

κι εικόνες που πάνω τους πέφτει ή υψώνεται

είτε η νύχτα είτε το χιόνι 

στολή της μνήμης. 

Τα παραπάνω είναι κομμάτια από ένα άρθρο της Άννας Γρίβα που με τον τίτλο "Λίγα λόγια περί του βίου και της ποιητικής του Mario Luzi" δημοσιεύτηκε στο 44ο φύλλο του αξιόλογου περιοδικού "νέο επίπεδο", που διανέμεται δωρεάν σε διάφορα βιβλιοπωλεία της Αττικής.