Ο Ροζάνης σπούδασε Μαθηματικά και Φυσική στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και Φιλοσοφία στο Καθολικό Ινστιτούτο της Φλωρεντίας. Δίδαξε, μεταξύ άλλων, φιλοσοφία στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου και στο Πανεπιστήμιο της Νέας Σορβόννης, καθώς και στο Τμήμα Μέσων Επικοινωνίας και Πολιτισμού του Παντείου Πανεπιστημίου. Έχει διδάξει φιλοσοφία στη Δραματική Σχολή του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος. Είναι συγγραφέας δοκιμιακών έργων, φιλοσοφικών μονογραφιών και ποιητικών συλλογών. Συγγράφει βιβλία, συνεισφέρει σε συλλογικούς τόμους και περιοδικά στην Ελλάδα και στο εξωτερικό πάνω από μισό αιώνα.
Ο Ροζάνης είναι ο κατεξοχήν “ελεγκτής” του ρομαντικού φαινομένου στην Ελλάδα και το σχετίζει με την ουτοπία, την εξέγερση, την άλλη ή Άλλη κοινωνία, την “ελευσόμενη”, όπως θα την κατονόμαζε ο Ντεριντά. Το τελεταίο του βιβλίο το συνέγραψε μαζί με τον Michael Lowy (γνωστός στο ελληνικό κοινό γαλλο-βραζιλιάνος κοινωνιολόγος, μαρξιστής φιλόσοφος και οικοσοσιαλιστής) και έχει τον τίτλο: “Κείμενα για τον Μάη του ’68”
Στη συζήτησή μας ο Ροζάνης σκέφτεται τον ρομαντισμό σε σχέση με την πρόοδο ως τεχνοφουδαρχία.
“όλη η προσπάθεια του ρομαντισμού είναι να αναπτυχθεί μια νέα, καινούργια κοινότητα των ανθρώπων”
Πώς και γιατί πρέπει να ακυρωθεί η κοινωνία για χάρη της κοινότητας;
Πώς επικράτησε η ισχύς ως κανονιστικός όρος συγκρότησης των ανθρώπων;
Είναι ρομαντικός ο Μαρξ και ποιά είναι η σχέση του με την ουτοπία;
“Αυτό που λέμε πρόοδο μέσω της τεχνοεπιστήμης είναι μόρφωμα που υπηρετεί την καπιταλιστική κοινωνία: όταν μιλούν για πρόοδο εννούν το κέρδος. Προοδος έτσι είναι η εξαφάνιση του ανθρώπινου υποκειμένου, του προσώπου του, των ψυχικών του δυναμικών”.
”Σκεφτείτε την προφητεία του Max Weber: “βλέπω στο μέλλον μια κοινωνία που αποτελείται από ειδικούς χωρίς γνώση και ηδονοθήρες χωρίς καρδία”. Η δυστοπία αυτής της προφητείας υπάρχει σήμερα σε πλήρη ανάπτυξη.“
“Γνωρίζειν θα πει μια εκπληκτική, μαγική ποιότητα του ανθρώπου, ο οποίος γνωρίζει οτι μπορεί να γνωρίζει”
Στη συνέχεια θέσαμε στον καθηγητη τις θεματικές με τις οποίες ασχολείται ο Μπίουνγκ Τσουλ – Χαν στα βιβλία του: το τέλος των αφηγήσεων αλλά και των τελετουργιών. Πώς μπορούν να μας βοηθήσουν;
Ο Ροζάνης για να απαντήσει στράφηκε στον Βάλτερ Μπένγιαμιν, έναν ρομαντικό.
“Σήμερα, σε μια συντροφιά ανθρώπων λέμε ό, τι άλλο θέλετε, αλλά δεν μπορούμε να αφηγηθούμε πια. Έχουμε στερηθει την ικανότητα να αφηγούμαστε ιστορίες και, συγχρόνως, αφηγούμενοι, να συμβολοποιούμε τον κόσμο. Η τελετουργία είναι η συμβολοποίηση του κόσμου. Δεν μπορούμε πια να κάνουμε το κόσμο σύμβολο και το σύμβολο κόσμο”
“Η αφήγηση μας επιτρέπει να μην γινόμαστε οι ίδιοι ομοιώματα του εαυτού μας”
“Θυμηθείτε τον Φρανκενστάιν. Το τέχνημα στρέφεται εναντίον του τεχνήτη. Αυτός είναι ο κόσμος μας πια”
“Γιατί δεν μοιραζόμαστε πλέον στην αισθητική ή και την εστίαση; Το ανθρώπινο υποκείμενο έτσι παθαίνει κατάθλιψη, ακυρώνει τη ζωή.”
“Πώς θα είστε ανατρεπτικοί; ζήστε τη ζωή. Όνειρο, φαντασία, ελπίδα, η αρχή της ελπίδας είναι η ζωή.”
Για την Ουτοπία ως ανθρωπολογική σταθερά, ως πέρα από τους ολοκληρωτισμούς που έχει παράξει. Πώς μπροούμε να την ξανακάνουμε επίκαιρη την έννοια της Ουτοπίας;
“Από τη στιγμή που η Ουτοπία εφαρμοστεί θα παράξει ολοκληρωτισμούς. Η Ουτοπία δεν είναι μια κατάσταση μέσω της οποίας μπορείς να επέμβεις στο τώρα ευθέως. Είναι μια μορφοποιούσα δύναμη, ένας ανίσχυρος προφήτης, μια διαρκής υποκίνηση του ανθρώπου. Συνεργάζεται με τις λανθάνουσες τάσεις της κοινωνίας και του παρόντος, τις τάσεις που δεν έχουν φανεί ακόμα.”
“Η δυσφήμηση της Ουτοπίας ξεκινάει από τον καπιταλισμό. Συνιστά όμως ένα πανίσχυρο οντολογικό γεγονός στη ζωή του ανθρώπου. Κινεί τα πάντα, δημιουργεί πάντα ένα εξεγερτικό “είναι τώρα”.
Για τον πόλεμο που έρχεται, τις ανισότητες που αυξάνονται και τις αντιστάσεις που πρέπει να ορθώσουμε
“Στην Πλατεία Τιενανμέν ένας φοιτητής το 1989 σταμάτησε την φάλαγγα των τανκ επειδή μπήκε μπροστά τους και άνοιξε τα χέρια του. Με άλλα λόγια ο κόσμος αλλάζει μόνο ακόμα κι αν ένας θέλει να τον αλλάξει. Η Ουτοπία είναι αυτό το παιδί που ανοίγει τα χέρια του. Το ζήτημα είναι να μη θες να γίνεις η φάλαγγα των τανκ.”
“Είναι καθήκον μας να δημιουργήσουμε ομάδες που να έχουν διάρκεια και πίστη, να μην είναι το σφάλμα των νιάτων μας ο αναρχισμός.”
“Έχει εξαφανιστεί το θάρρος της ύπαρξης. Αυτή η έλλειψη, φέρνει την παραλύσια μας, την αδιαφορία μας και την επιθυμία μας να ανήκουμε σε αυτό που μας καταπιέζει, να γίνουμε δηλαδή δυνάστες.”
“Αν εμείς παλεύουμε για τη δική μας ζωή και για τη δική μας τύχη, που δεν είναι τύχη αλλά η πιο σκληρή αναγκαιότητα τότε ο κόσμος αλλάζει. Αλλιώς θα συγκρούονται διαρκώς οι παράνοιες.”
Ο Ροζάνης αναφέρεται κατά τη διάρκεια της συζήτησης στους: Λεφέβρ, Λαντάουερ, Χάιντεγκερ, Καστοριάδης, Βέμπερ, Χέγκελ, Σπινόζα, Καντ, Βιτγκενστάιν, Μπένγιαμιν, Νοβάλις, Σέλλεϋ, Λεβινάς, Σίλλερ, Μπλοχ, Κονδύλης, Όργουελ, Ζαμιάτιν, Μπούμπερ, Σμιτ, Χορκχάιμερ, Βάνεγκεμ.
Πηγή: https://epohi.gr/

Στο πρώτο vidcast της Εποχής (47'), πριν τις γιορτές, ο Βασίλης Ρόγγας μαζί με τον εκδότη Νίκο Κατσιαούνη (Εκδόσεις Έρμα) συζήτησαν μαζί με τον Καθηγητή Φιλοσοφίας Στέφανου Ροζάνη στο σπίτι του στην Αθήνα.