Δευτέρα, 13 Οκτωβρίου 2025 22:43

ΑΣΤΙΚΟ ΔΑΣΟΣ ΚΑΙ ΚΕΡΑΤΣΙΝΙ-ΔΡΑΠΕΤΣΩΝΑ μέσω πράσινων διαδρομών, του Τάκη Χρηστίδη, από το fb

Επιλέγουσα ή Συντάκτρια 
Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(0 ψήφοι)

fb19Η φιλοσοφία αυτή μπορεί να μεταφερθεί σε ελληνικό πλαίσιο: στο Κερατσίνι και τη Δραπετσώνα, ένας αντίστοιχος «πράσινος διάδρομος» θα μπορούσε να συνδέει το Όρος Αιγάλεω, το πάρκο Σελεπίτσαρι, τα Ταμπούρια και την παραλιακή των Λιπασμάτων σε μια ενιαία “πράσινη ραχοκοκαλιά”. Έτσι, η πόλη αποκτά ένα αστικό δάσος δικτυακής μορφής – όχι ένα σημείο πρασίνου, αλλά ένα σύστημα ζωής. Σε αυτό τον διάδρομο προσθέτεις και άλλους δευτερεύοντες .

Αυτό το μοντέλο, μάλιστα, αναγνωρίζεται διεθνώς από το πρόγραμμα FAO Urban Forestry και από την ICLEI Green Infrastructure Initiative ως πρότυπο βιώσιμης αναβάθμισης πόλεων. 

Υπάρχουν αρκετά παραδείγματα πόλεων

Eilenriede στο Αννόβερο της Γερμανίας — ένα από τα μεγαλύτερα αστικά δάση της Ευρώπης.   

 • Η Πράσινη Δασική Ζώνη (Green Forest / Pădurea Verde) στην Τιμισοάρα της Ρουμανίας — περίπου 700+ εκτάρια δάσους μέσα στην μητροπολιτική ζώνη.  

 • Το Florya Atatürk Forest στην Κωνσταντινούπολη — 67,52 στρέμματα αστικού δάσους εντός του αστικού ιστού.  

 • Η χρήση στρατηγικών αστικής δάσωσης σε πόλεις όπως η Βαρκελώνη, που έχει υιοθετήσει σχέδια «green infrastructure» για αύξηση της βιοποικιλότητας και του κάλυμμα πρασίνου.  

Δημιουργία αστικού δάσους μέσα σε ήδη διαμορφωμένο αστικό ιστό (όπως μια πόλη με κεντρικούς δρόμους και υπάρχουσα φύτευση) είναι πιο πολύ επανένωση και ενίσχυση του υπάρχοντος πρασίνου παρά απλή φύτευση νέων δέντρων.

Ας το δούμε βήμα προς βήμα, με βάση επιστημονικές πρακτικές και εμπειρίες από προγράμματα όπως το LIFE UrbanGreeningPlans και το FAO Urban Forestry Framework.

Χαρτογράφηση και επιλογή χώρων

Πρώτο βήμα είναι να βρεις όλες τις ελεύθερες λωρίδες, νησίδες, πρανή, αυλές και άκρες πεζοδρομίων που μπορούν να “συνδεθούν” σε πράσινο διάδρομο.

Χρησιμοποιείς NDVI ή GIS χαρτογράφηση (όπως Sentinel-2) για να εντοπίσεις τα σημεία με χαμηλή φυτοκάλυψη.

Στην πράξη, δεν “φυτεύεις” όλη την πόλη· ενώνεις υπάρχοντες πυρήνες πρασίνου (π.χ. πάρκα, σχολεία, πλατείες) με πράσινους διαδρόμους.

Τα είδη πρέπει να αντέχουν ξηρασία, ατμοσφαιρική ρύπανση και περιορισμένο ριζικό χώρο.

Όπου υπάρχει ήδη δεντροστοιχία, μπορείς να προσθέσεις ενδιάμεση φύτευση χαμηλής κόμης ή θαμνώδους υποστρώματος, ώστε να ενισχυθεί η βιοποικιλότητα και να αυξηθεί η σκιά χωρίς να εμποδίζεται η ορατότητα ή η κυκλοφορία.

Σύνδεση σε δίκτυο – “Πράσινος διάδρομος”

Το αστικό δάσος δεν φυτεύεται μονοκόμματα: σχεδιάζεται σαν αλυσίδα από:

 • πάρκα τσέπης,

 • δεντροστοιχίες δρόμων,

 • σχολικούς ή εκκλησιαστικούς κήπους,

 • φυτεμένα δώματα,

 • γραμμές πρασίνου σε περιφράξεις ή όρια οικοπέδων.

Αυτό δημιουργεί το “μικροκλίμα” του αστικού δάσους. Με 15–20 συνεχόμενους “πυρήνες” πρασίνου μπορείς να έχεις μετρήσιμη μείωση θερμικής νησίδας.

6. Πρακτικό παράδειγμα

Αν έχεις ήδη φυτεμένους δρόμους, δεν χρειάζεται να αλλάξεις τα δέντρα.

Απλώς ενίσχυσε:

 • Τις παράπλευρες ζώνες με θάμνους και ποώδη,

 • Τις διασταυρώσεις με μικρές δενδροφυτεύσεις (αντί για τσιμέντο),

 • Τις πλατείες με ομάδες δέντρων που σχηματίζουν μικροδάση (tiny forests, μοντέλο Miyawaki).

Παράδειγμα σε ελληνική πόλη

Ας πούμε ότι στο Κερατσίνι έχεις:

 • ένα πάρκο στο Σελεπίτσαρι,

 • μια δεντροστοιχία στη Γρηγορίου Λαμπράκη,

 • μια μικρή πλατεία στα Ταμπούρια,

 • και ένα παραλιακό άλσος στα Λιπάσματα.

Αν αυτά τα σημεία είναι ανεξάρτητα, λειτουργούν σαν “πράσινα νησάκια” μέσα σε μια θάλασσα τσιμέντου.

Αν όμως τα ενώσεις μέσω φυτεύσεων σε ενδιάμεσους δρόμους (π.χ. συνεχείς δεντροστοιχίες, φυτεμένες νησίδες, ή ποδηλατόδρομους με πρανή βλάστησης), τότε δημιουργείς έναν πράσινο διάδρομο: μια γραμμική συνέχεια πρασίνου που επιτρέπει:

 • τη μετακίνηση πουλιών, εντόμων, σπόρων,

 • τη ροή δροσιάς και αέρα,

 • τη διάχυση σκιάς και οξυγόνου σε όλη τη διαδρομή,

 • και στους κατοίκους μια οικολογική διαδρομή πεζής ή ποδηλατικής κίνησης.

???? Επιστημονικά οφέλη

Ένας τέτοιος διάδρομος:

 • μειώνει τη θερμοκρασία του αέρα κατά 2–3 °C κατά μήκος του άξονα,

 • αυξάνει τη βιοποικιλότητα μέσα στον πυκνό αστικό ιστό,

 • και δημιουργεί “πνεύμονες” που επικοινωνούν μεταξύ τους (όπως αγγεία ενός σώματος).

???? Πρακτικά πώς γίνεται

Για να “ενώσεις” χώρους πρασίνου:

 1. Χαρτογραφείς όλα τα υπάρχοντα πάρκα, σχολεία, πλατείες.

 2. Επιλέγεις τους δρόμους που τα συνδέουν.

 3. Πυκνώνεις τη φύτευση εκεί: δεντροστοιχίες, θάμνοι, πράσινες νησίδες, παρτέρια.

 4. Δημιουργείς συνέχειες: χωρίς μεγάλα “κενά” από τσιμέντο ή γυμνό πεζοδρόμιο.

Έτσι, σε μερικά χρόνια, η πόλη αποκτά έναν “οικολογικό διάδρομο”, έναν πραγματικό «αστικό δασικό κορμό» που εκτείνεται από άκρη σε άκρη 

 1. κύρια η πρωτεύουσα  πράσινη διαδρομή

2. Διάγραμμα με την πρωτεύοντα και τις δευτερεύουσες πράσινες διαδρομές φύτευσης

Τελευταία τροποποίηση στις Τρίτη, 14 Οκτωβρίου 2025 00:20

Τελευταία άρθρα από τον/την Ομάδα διαχείρισης

Προσθήκη νέου σχολίου

Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση