Παρασκευή, 11 Νοεμβρίου 2016 08:12

Τσιμπούσι, όπως λέμε Συμπόσιο.

Συντάκτης 
Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(0 ψήφοι)

Μετά την ανάρτηση από τον Γιώργο Τσιρίδη στις 11 το πρωί της 10/11 (άσχετο, αλλά επέτειος των 60 χρόνων από την εξέγερση των Ούγγρων κατά της Σταλινικής κατοχής) του πιο κάτω ιστορικού σημειώματος, δεν μπορούσε παρά να συγκληθεί έκτακτο «γεύμα Ιστορίας» στην ταβέρνα της Αθηνάς.

------------

Πολλά χρόνια σκλαβιάς βαραίνουν το κεφάλι μας!

 

 

 

Όταν ο κόσμος (η λεγόμενη Δύση) μάθαινε από τους αρχαίους Έλληνες τέχνη, πολιτισμό και επιστήμες, όταν ανακάλυπτε τον Θουκυδίδη και τον Αριτοτέλη, εμείς εδώ στην Ελλάδα, και στις δυο πλευρές του Αιγαίου, στον τόπο που γεννήθηκαν και μεγάλωσαν και έζησαν αυτοί οι σπουδαίοι άνθρωποι, είχαμε αφέντες τους Οθωμανούς κατακτητές. Ήταν η συνταγή για να ξεχάσεις κι όσα λειψά ήξερες. Μετά τη λαίλαπα των Ρωμαίων, που ξεκίνησαν ήπια με την λειψή έστω "δημοκρατία" τους (π.Χ.) και συνέχισαν με τον απολυταρχισμό (πρώτοι αιώνες μ.Χ) και τη θεοκρατία (ρωμαιοχριστιανική περίοδος 4ος - 15ος αι. μ.Χ.), αντί για μιαν ανάσα και μιαν αναγέννηση, εμείς εδώ είχαμε μια νέα λαίλαπα να κάθεται επί της κεφαλής μας. 

 

Για του λόγου το αληθές θα σας δώσω σήμερα ένα κείμενο του Τούρκου Στράβωνα ή Πλούταρχου ή Θουκυδίδη, που λέγεται Εβλιά Τσελεμπή και που με αυτοκρατορικά έξοδα ταξίδεψε την οθωμανική αυτοκρατορία τον 17ο αιώνα και περιέγραψε τους τόπους των σουλτάνων της Ισλαμπόλ (έτσι ονομάζει την Κωνσταντινούπολη ο Εβλιά Τσελεμπί, πόλη του Ισλαμ όπως εξηγεί). Έχω ξαναγράψει στο παρελθόν γι αυτή την υπόθεση αλλά μια και ξανάπεσαν στα χέρια μου τα βιβλία του, θα ήθελα να δείτε κι εσείς μαζί με μένα μέσα από ποιο μαγγανοπήγαδο πέρασε ο ελληνισμός. Ίσως να πείτε κι εσείς ένα "πάλι καλά!"

 

Λέει ο Εβλιά Τσλεμπί, ο Τούρκος Θουκυδίδης, για την Αθήνα όταν την επισκέφτηκε.

 

"Κατά πως λένε οι Χριστιανοί και οι Κόπτες ιστορικοί, την πόλη ίδρυσε ο σοφός Σολομών (ας έχει ειρήνη). Ο βασιλιάς του Σεμπά στη Γιεμενί, είχε μια πεντάμορφη κόρη, την Μπαλκίς. Ο Σολομώντας λοιπόν, έβαλε μια νύχτα τις νεράιδες του να την αρπάξουν και να του την πάνε (έτσι όπως ήταν με τα νυχτικά της). Την ίδια εκείνη νύχτα την έκανε γυναίκα του.

Όταν κάποτε η Μπαλκίς θέλησε να αλλάξει τον αέρα της ο Σολομών διέταξε τον άνεμο να τους σηκώσει και τους δυο -έτσι όπως ήταν καθισμένοι επάνω στον θρόνο- και να τους μεταφέρει από την Ιερουσαλήμ, στην πιο ψηλή κορυφή του βουνού Ασφακιέ, στο νησί της Κρήτης. Εκεί ο σοφός βασιλιάς έχτισε για χάρη της Μπαλκίς ένα λαμπρό παλάτι. 

Άμα βαρέθηκαν σ' αυτό το μέρος, ξανανέβηκαν στον θρόνο τους, και τούτη τη φορά ο άνεμος τους έφερε στην πόλη της Αθήνας, στη χώρα των Ρουμ. Εκεί -στη θέση "Παραδείσια"- ο σοφός βασιλιάς έχτισε για χάρη της συζύγου του ένα ακόμα παλάτι.

Τον Σολομωντα διαδέχτηκε στον θρόνο ο γιος του Ρεντζεΐμ, που κι αυτός με τη σειρά του συνέβαλε στη διακόσμηση της πόλης. Μετά κι απ' αυτόν ο σοφός Φίλικος (που υπήρξε βασιλιάς των Γιουνάν, ιδρύοντας πόλεις όπως η Θεσσαλονίκη και η Καβάλα και κυριαρχώντας πάνω στους Ρωμαίους, στους Άραβες και στους Πέρσες) απόγονος καταπώς λένε της πέμπτης γενιάς του Σολομώντα, φρόντισε να διακοσμήσει ικανά την πόλη.

Τον Φίλικο διαδέχτηκε στον θρόνο ο "δικέρατος κοσμοκράτορας" Ισκεντέρ, που -αναθρεμμένος από τον ίδιο- έγινε στη συνέχεια "ο βασιλιάς των βασιλιάδων". Ο Ισκεντέρ μερίμνησε με τη σειρά του να λαμπρύνει την πόλη με διάφορα σπουδαία μνημεία." ...

 

Λέει κι άλλα πολλά ο Τούρκος Πλούταρχος που γράφει περίπου το 1650 μΧ όταν στη Δύση έχουν ήδη ξεκοκαλίσει τον Πλάτωνα και τον Αριστοτέλη και τον Θουκυδίδη και τον Πλούταρχο και τον Απολλώνιο, τον Αρχιμήδη, τον Ήρωνα, τον Πτολεμαίο κλπ.. Αυτά που γράφει είναι τόσο γελοία και ξεκαρδιστικά που σε κάνουν να λυπάσαι όχι αυτόν που τα γράφει αλλά το δύστυχο γένος που κάτω από το σπαθί του βρέθηκε να τον προσκυνάει για τετρακόσια χρόνια. Σε αγαστή συνεργασία με το χριστιανικό κατεστημένο που όχι μόνο συντηρούσε την υποδούλωση και την αγραμματοσύνη αλλά τροφοδοτούσε και με ιστορίες γι' αγρίους τους Τσελεμπίδες. Όλα όσα ξέρει περί Σολομώντα κλπ. από τους Χριστιανούς και Κόπτες τα έχει μάθει ο Τούρκος Θουκυδίδης.

 

Δεν είναι τυχαίος ο Εβλιά Τσλεμπή, όπως είπαμε. Παραμυθάς μεν αλλά και σουλτανικός επίσημος ιστορικός και γεωγράφος. Όπου πάει έχει μια μεγάλη ακολουθία στρατιωτών, υπηρετών, γραφιάδων, με άλογα, άμαξες, ζώα, χρήμα κλπ. Είναι αξιοσέβαστος και αποτελεί την τοπ διανόηση της τουρκικής ιντελιγκέντσιας. Κλάφτα Χαράλαμπε! Διακόσια χρόνια από τότε που απαλλαχτήκαμε κι ακόμα δεν γλιτώσαμε από την αμορφωσιά και τον κλήρο. 

------------------

Παρόντες ο Φάνης, ο Οδυσσέας, ο Γιώργος, ο γράφων και το βιβλίο του Εβλιά Τσελεμπί του Τούρκου περιηγητή του 17ου αιώνα με τίτλο «Ταξίδι στην Ελλάδα»

 Στις 4,5 ώρες του συμπόσιου, διαπιστώθηκαν ορισμένα πράγματα που ναι μεν τα τονίζει ο Γιώργος στην ανάρτηση του, όμως είναι άλλο πράγμα να τα διαβάζεις από πρώτο χέρι. Ο Εβλιά ως περιηγητής ήταν ένας σπουδαίος παρατηρητής των τόπων που περιόδευε. Η περιγραφή της Αθήνας είναι εκπληκτική, τις δε εκφράσεις που χρησιμοποιεί για την πόλη μπορούμε να τις συγκρίνουμε με τον κεραυνοβόλο έρωτα ενός άνδρα για μια όμορφή γυναίκα. Όμορφη το τονίζω, όχι ότι να ναι. Περιγράφει το φυσικό κάλλος αλλά και το «επίκτητο» δηλαδή τα μνημεία, τα αγάλματα τα αναθήματα, την Ακρόπολη κάνοντας τον αναγνώστη να πιστέψει στα θαύματα. Αν ήταν τουριστικός οδηγός, είναι βέβαιο ότι στην Αθήνα θα συνέρρεαν όλοι οι τουρίστες της εποχής. Αυτό που βλέπει, το περιγράφει με απόλυτο και μοναδικό θαυμασμό.

Το πρόβλημα με το βιβλίο του περιηγητή αρχίζει, όταν περιγράφει πράγματα, ονόματα, γεγονότα που δεν τα είδε στην πόλη, αλλά του τα διηγήθηκαν ως Ιστορία της πόλης. Αυτό το παλαβό που διαβάζουμε στην ανάρτηση του Γιώργου δηλαδή. Καταλήξαμε στην διαπίστωση, ότι η μεγάλη του διαφορά από τον Θουκυδίδη που επίσης κάνει περιγραφές στηριγμένες σε διηγήσεις, είναι ότι πουθενά δεν εκφράζει προσωπικές επιφυλάξεις ή αμφιβολίες. Αυτό που του λένε ότι συνέβη, το παραθέτει με μια αγνότητα παραμυθένιου γεγονότος. Θυμάστε όταν ο Μάρκες περιέγραφε στα «100 χρόνια μοναξιάς» τα μαγικά χαλιά που έφεραν οι γύφτοι στο χωριό και ανέβαιναν πάνω τα παιδιά και έκαναν ιπτάμενες βόλτες; Κάπως έτσι. Όμως ο Εβλιά έγραφε βιβλίο Ιστορίας για λογαριασμό(;) του Σουλτάνου.

Γιατί άραγε δεν έφερε καμιά αντίρρηση; Δεν ήταν τυχαίος, ούτε βλάκας κι αυτό φαίνεται από τις προσωπικές του διαπιστώσεις και περιγραφές.

Εκτιμήσαμε ότι εμπιστεύτηκε την αξιοπρέπεια και αντικειμενικότητα των συνομιλητών του. Δεν ήταν αφέλεια, ήταν εμπιστοσύνη μεταξύ κυρίων.

Και ποιοι ήταν οι συνομιλητές-πληροφοριοδότες του; Όπως λέει ο ίδιος «χριστιανοί και κόπτες ιστορικοί» της εποχής. Την ιστορία της πόλης που η εικόνα της τον άφησε άφωνο, του την διηγήθηκαν χριστιανοί και κόπτες και εκείνος την κατέγραψε. Και αφηγήθηκε στον Σουλτάνο και προφανώς στην ελίτ της εποχής μια ιστορική περιγραφή που γαμάει όλη την Ιστορία, μετατρέποντας όσους επιθυμούσαν την ιστορική γνώση για τις περιοχές κτήσης τους, σε μαλάκες.

Γιατί αυτή είναι μια από της ομορφιές της Ιστορίας. Δεν ξέρεις από πριν σε τι θα σε μετατρέψει. Όλα εξαρτώνται από τα μυαλά που κουβαλούν οι αφηγητές ή οι ιστορικοί με συνείδηση της ευθύνης τους.

Φαίνεται, από τους χριστιανούς της εποχής η αίσθηση ευθύνης απουσίαζε. Όπως και τώρα τους απασχολούσε η προσέγγιση με την εξουσία, η συμμετοχή στην εξουσία, η ανάληψη εξουσίας με σκοπούς προσωπικούς, άντε και θρησκευτικούς. Πάντως χωρίς κοινωνική ευθύνη.

Ρωμαίοι ομολόγησαν ότι «η Ρώμη κατακτήθηκε από τους Έλληνες». Κατακτήθηκε από τις αλήθειες, από την αλήθεια και την λογική των ερωτημάτων που είχαν ήδη τεθεί πολύ πριν την εμφάνιση των Ρωμαίων, και έγιναν κοινωνοί γιατί κανείς δεν τους τα απέκρυψε. Οι Άραβες κατακτώντας την πτολεμαική Αίγυπτο, κατακτήθηκαν από τις ίδιες αλήθειες, από τα ίδια λογικά ερωτήματα που κανείς δεν τους απέκρυψε και δημιούργησαν τον περίφημο αραβικό πολιτισμό, ενδιάμεσο σταθμό πριν η Δύση ανακαλύψει την Ελλάδα.

Στην τουρκοκρατούμενη Ελλάδα, οι Τούρκοι έμειναν απολίτιστοι παρασύροντας και τους Έλληνες στην βαρβαρότητα τους μέχρι πρόσφατα γιατί κανείς δεν υπήρχε για να τους αποκαλύψει κάτι. Στα ανήσυχα μυαλά της εποχής όπως του Εβλιά, κάτι χριστιανοί και κόπτες του έλεγαν μαλακίες, αυτές κατέγραψε, αυτές αφηγήθηκε στον Σουλτάνο του, μ' αυτές κοιμήθηκαν τον ύπνο της άγνοιας τους.

Το απόσπασμα που ανάρτησε ο Γιώργος, κυριολεκτικά αδικεί το μέγεθος της μαλακίας που αποτυπώνεται στο βιβλίο. Και να μην αποκλείουμε την πιθανότητα, από αυτό να αντλεί τις ιστορικές του γνώσεις όταν αναφέρεται στον 17ο αιώνα ο σημερινός πρωθυπουργός της Αλβανίας. 

Και όχι μόνον. 

 

Μετά τον κολιό, και καθώς όλοι μαζί (όχι ο Γιώργος, εκτός των άλλων έγινε βίγκαν) κοιτούσαμε σκεφτικοί το τελευταίο κεφτεδάκι καταλήξαμε ότι πρέπει να κάνουμε μια παρουσίαση του βιβλίου στις "7 στροφές", για να μοιραστούν περισσότεροι φίλοι την θλίψη 17 αιώνων. 

Τελευταία τροποποίηση στις Τρίτη, 10 Ιανουαρίου 2017 18:51

Σχόλια   

+1 # Γ.Τσιρίδης 12-11-2016 09:46
Εγώ μέσα έστω και χωρίς κολιό
Παράθεση

Προσθήκη νέου σχολίου

Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση