Πέμπτη, 11 Δεκεμβρίου 2014 17:23

Ο Χρήστος Οικονόμου στο Νέο Κύκλο στον Πειραιά, για το Καλό που θα'ρθει από τη θάλασσα

Συντάκτρια 
Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(0 ψήφοι)

Όσοι φίλοι και γνωστοί είχαν διαβάσει το βιβλίο του Χρήστου Οικονόμου " Κάτι θα γίνει, θα δεις" με το που η κουβέντα το έφερνε, έλεγαν πόσο τους άρεσαν αυτά τα διηγήματα. Αυτοί λοιπόν, υποθέτουμε βάσιμα πως αν ευκαιρούν θα παρευρεθούν στην παρουσίαση του καινούργιου του βιβλίου " Το καλό θα'ρθει από τη θάλασσα". Η παρουσίαση θα γίνει την Παρασκευή 12/12 στις 8.30 στο βιβλιοπωλείο "Νέος Κύκλος", Καραολή και Δημητρίου 43, στον Πειραιά και έχει δύο σκέλη.

Το ένα σκέλος είναι η συζήτηση ανάμεσα στον Πειραιώτη συγγραφέα και στους συγγραφείς/φιλόλογους Κοκορέλη Γιώργο, Πατσιατζή Ελένη και Χριστόπουλο Δημήτρη. Η ανάγνωση αποσπασμάτων που θα γίνει από την ηθοποιό/εκπαιδευτικό Ματίνα Ντούσκου, είναι το δεύτερο σκέλος.

Τώρα, για όσους δεν τον γνωρίζουν έχουμε να τους πληροφορήσουμε τα εξής: Ο Χρήστος Οικονόμου γεννήθηκε στην Αθήνα το 1970. Στην πεζογραφία εμφανίστηκε το 2003 με τη συλλογή διηγημάτων Η γυναίκα στα κάγκελα. Η δεύτερη συλλογή διηγημάτων του, Κάτι θα γίνει θα δεις (εκδ. Πόλις,2010), τιμήθηκε με το Κρατικό Βραβείο Διηγήματος και

μεταφράστηκε στα ιταλικά (Editori Riuniti, 2012) και στα γερμανικά (C.H.Beck, 2013).

Προγραμματίζεται επίσης να

κυκλοφορήσει στις ΗΠΑ(Archipelago Books) και στην Ισπανία (Valparaiso).

Διηγήματά του έχουν μεταφραστεί σε επτά

γλώσσες συνολικά και έχουν μεταφερθεί στο θέατρο και στον κινηματογράφο.

 

Μιλώντας ο ίδιος για το καινούργιο βιβλίο του αναφέρει τα εξής ωραία: Ξεκίνησα να γράφω το βιβλίο πριν από τέσσερα χρόνια. Προσπάθησα να δουλέψω με επιμονή και πίστη. Πίστη στον μύθο που αφηγούμαι και, κυρίως, στα πρόσωπα που ενσαρκώνουν τον μύθο. Πίστη σε μια λογοτεχνία που δεν ανακαλύπτει το νόημα, αλλά το δημιουργεί. Πίστη σε μια λογοτεχνία που εξακολουθεί να απορεί, να συμπάσχει, να αντικρίζει κατάματα την τραγικότητα, το μυστήριο και τις αντιφάσεις της σύγχρονης ζωής. Πίστη σε μια λογοτεχνία εξωστρεφή, που αποκηρύσσει την αυταρέσκεια, τη ρηχότητα και τον κομφορμισμό, που συναρμόζει την αμεσότητα με τον στοχασμό, που αποφεύγει τις εύκολες απαντήσεις σε δύσκολα ερωτήματα. Πίστη σε μια λογοτεχνία που αντιλαμβάνεται ότι αυτό που ονομάζουμε ελληνικότητα δεν είναι προνόμιο, καθήκον ή κατάρα, αλλά μια ιδιαίτερη εκδοχή της ανθρώπινης κατάστασης. Και, τέλος, πίστη σε μια λογοτεχνία που δεν διεκδικεί απλώς τον ρόλο του σεισμογράφου ή του σεισμολόγου, αλλά θέλει να γίνει η ίδια ο σεισμός.

Στο οπισθόφυλλο του "Το καλό θα ’ρθει από τη θάλασσα", υπάρχει το εξής κείμενο:  

«Χάσαμε τις δουλειές μας, χάσαμε τα σπίτια μας, χάσαμε τη ζωή μας – γιατί να μη χάσουμε και τη μνήμη μας;

Γιατί; Γιατί μας πήραν όλα τ’ άλλα και μας άφησαν τη μνήμη; Γιατί δεν την άρπαξαν κι αυτή;»

 

Το Καλό θα ’ρθει από τη θάλασσα είναι το πρώτο μέρος μιας τριλογίας διηγημάτων για τους εμφύλιους που διεξάγονται σ’ ένα νησί του Αιγαίου. Η Άρτεμη και ο Σταύρος, που πετάνε χαρταετό τον Ιούλιο, πάνω στα αποκαΐδια ενός καμένου ονείρου, ο Χρόνης στο καρότσι, που πολεμάει με ζωντανούς και αναστημένους εφιάλτες, ο Τάσος, που χάνεται χορεύοντας έξω από μια σπηλιά, ο Λάζαρος το Τόξο, που το στόμα του αγαπάει το όνομα του γιου του: τα πρόσωπα που πρωταγωνιστούν είναι εσωτερικοί μετανάστες – άνθρωποι, δηλαδή, που τα τελευταία χρόνια εγκατέλειψαν αναγκαστικά την Αθήνα ή άλλες μεγάλες πόλεις και εγκαταστάθηκαν στο νησί, παλεύοντας να σταθούν ξανά όρθιοι, να ξεφύγουν από ένα παρελθόν που αλλάζει διαρκώς και ένα μέλλον που μοιάζει αδιέξοδο για όλους. Στην προσπάθειά τους αυτή θα βρεθούν αντιμέτωποι με τους ντόπιους κατοίκους, αφιλόξενους απέναντι στους «ξενομπάτες», θα θέσουν σε δοκιμασία τις μεταξύ τους σχέσεις, θα αναμετρηθούν με τα φαντάσματα του χθες, αλλά και με τον φόβο και την αγωνία για το αύριο. Άνθρωποι σαν κομμένες γέφυρες, που αγωνίζονται να φτιάξουν από την αρχή τον εαυτό τους, τη ζωή τους, μια νέα χώρα, μια νέα πίστη, έναν καινούργιο κόσμο. Γιατί η αρχή δεν είναι πoτέ πίσω μας. Η αρχή είναι πάντα μπροστά μας."

 

Για το βιβλίο αυτό ακολουθεί ένα απόσπασμα από την παρουσίαση που έγραψε ο Χρίστος Παπαγεωργίου. ....Είναι η τρίτη συλλογή με διηγήματα, την οποία εκδίδει ο αναγνωρισμένος πια συγγραφέας Χρήστος Οικονόμου, μόνο που αυτή τη φορά έχουμε επιπλέον ένα σπονδυλωτό μυθιστόρημα. Πράγματι, ο τόπος, το (φανταστικό;) νησί, όπου εκτυλίσσονται οι ιστορίες, είναι κοινό, οι ήρωες συναντώνται παραπάνω από μια φορές, οι καταστάσεις που οι ξενομπάτες βιώνουν είναι ίδιες και απαράλλακτες, το σκηνικό είναι δεδομένο, ο ρεαλισμός των μύθων κάτι παραπάνω από εμφανής, ενώ όσα λέγονται στην τηλεόραση από αυτούς που επέστρεψαν στον γενέθλιο τόπο λόγω κρίσης, προσπαθώντας να ξαναστήσουν τη ζωή τους, είναι απλώς παραμύθια. Η τοπική μαφία, που ελέγχει από τη διανομή των ψαριών μέχρι τις εισαγωγές ντομάτας, είναι τόσο ισχυρή, ώστε δεν δίνει την παραμικρή δυνατότητα σε ξένους να επιχειρήσουν επαγγελματικά. Το αντίθετο, τους κυνηγούν, τους ρουφιανεύουν, τους εκβιάζουν, τους κατηγορούν, επιθυμώντας να συνεχίσουν να ελέγχουν ολόκληρο τον οικονομικό ιστό του νησιού, από τις καφετερίες, τα μπαρ ή τα εστιατόρια, μέχρι ολόκληρο το τουριστικό τσουνάμι, που καταφθάνει ανίδεο για το τι ακριβώς συμβαίνει. Άρα, ο Οικονόμου θέλει να βάλει τέλος σε μια παρανοϊκή υπόθεση, και τα μισά έστω αν ισχύουν απ' αυτά που λέει, τότε όσα καταγγέλλει πρέπει να ληφθούν σοβαρά υπόψη, ακόμη και από τις Αρχές, άσχετα αν σε τέτοια απομονωμένα νησιά η αστυνομία είναι κυριολεκτικώς υποχείριο των εκάστοτε χονδρικώς παρανομούντων.

 

Ιδού τι έγραψε και ο Λεωνίδας Καλούσης: Τέσσερα χρόνια μετά το βραβευμένο και πολυδιαβασμένο Κάτι θα γίνει, θα δεις, ένα από τα βιβλία πεζογραφίας που συζητήθηκαν περισσότερο στα χρόνια της κρίσης, ο Χρήστος Οικονόμου επιστρέφει με το τρίτο βιβλίο του, το πρώτο μέρος μιας τριλογίας διηγημάτων «για τους εμφύλιους που διεξάγονται σ' ένα νησί του Αιγαίου». Η συλλογή απαρτίζεται από τέσσερα εκτενή διηγήματα, που συμπληρώνονται από ένα μικρό κείμενο στο τέλος που επικοινωνεί με πλάγιο τρόπο με τα υπόλοιπα κείμενα αλλά και με το ευρύτερο αφηγηματικό σύμπαν. Αν και κάθε ιστορία μοιάζει εκ πρώτοις αυτοτελής, πρόσωπα και καταστάσεις συνομιλούν πότε άμεσα και πότε έμμεσα. Για της ανάγκες της μυθοπλασίας του, ο Οικονόμου έχει «επινοήσει» ένα δικό του νησί, κάπου μεταξύ Σαντορίνης και Κρήτης, με ψηλά βουνά όπως η Αμοργός και σχήμα «σαν χειροπέδες» που φέρνει στο νου την Αστυπάλαια, ενώ οι ντόπιοι θυμίζουν σε εμφάνιση, ήθη και γλώσσα τους Κρητικούς. Εκεί, έχουν μετοικήσει, απ' όλη την Ελλάδα, αλλά κυρίως από την Αθήνα, άνθρωποι χτυπημένοι από την κρίση κι έχουν προσπαθήσει να κάνουν μια καινούργια αρχή, αντιμετωπίζοντας τη στενοκεφαλιά αλλά και την εχθρότητα των ντόπιων (των «αρουραίων», όπως τους αποκαλούν).

Γλώσσα κοφτερή σαν λεπίδι, δραματουργία υψηλών εντάσεων, εικόνες μιας χώρας που παραπαίει μεταξύ Σταύρωσης και Ανάστασης κι αγωνίζεται να σταθεί στα πόδια της ενάντια στον ίδιο τον εαυτό της. 


Λίγα λόγια και για το "Κάτι θα γίνει, θα δεις.." που κυκλοφόρησε το 2010 από τις εκδόσεις "Πόλις" και το 2011 βραβεύτηκε με Κρατικό βιβλίο διηγήματος. Δεν ήταν όμως το βραβείο που μας έκανε να διαβάσουμε αυτό το βιβλίο. Το βασικό ήταν πως τα διηγήματα του κ.Οικονόμου διαδραματίζονται στα μέρη μας. Δια του λόγου το αληθές, να ένα απόσπασμα από το οπισθόφυλλο. 

Δεκάξι ιστορίες από τα Καμίνια, τη Νίκαια, τη Δραπετσώνα. Από τον ντόκο των Κρητικών, από το ουζερί "Υπάρχω", από το φουγάρο της ΔΕΗ στο Κερατσίνι. Ιστορίες για τράπεζες που παίρνουν σπίτια, για σπίτια που παίρνουν φωτιά, για όνειρα που γίνονται στάχτη. Για το σκοτάδι που ζει στη διπλανή πόρτα. Κάτι θα γίνει όμως, θα δεις. Γιατί εκεί όπου μεγαλώνει ο φόβος μεγαλώνει κι εκείνο που σώζει από τον φόβο.

Για εκείνο το βιβλίο είχαν γράψει πολλοί, καλά και ωραία λόγια, όπως ο δημοσιογράφος Γρηγόρης Μπέκος στο Βήμα, που απευθυνόμενος σε όσους δεν πρόλαβαν να το διαβάσουν, τους πρότεινε να το κάνουν. Και γιατί; Διότι ο συγγραφέας αυτός, πριν γράψει, έχει διαβάσει, πολύ και προσεχτικά, αφτιασίδωτη λογοτεχνία και ειδικότερα τους μεγάλους της μικρής φόρμας. Το βιβλίο αυτό είναι σαν το χέρι που στρίβει βίαια (κι ωστόσο συγκλονιστικά ήρεμα) τον λαιμό του παραζαλισμένου κοινωνικού σώματος προς το ταπεινό και το αξιοπρεπές. Και το κάνει με ανεπιτήδευτη ειλικρίνεια, έχει ψυχή. Υπό μία έννοια, προαναγγέλλει την κρίση που βιώνουμε (τα  διηγήματα αυτά γράφτηκαν από το 2003 έως το 2008), την περιγράφει και την προσπερνά κιόλας. Αυτό χρειάζεται η λογοτεχνία και όχι διάφορες ρηχές πολιτικολογίες με λογοτεχνική χλαίνη που διαφημίζονται ως «βιβλία για την κρίση». 

Το 2012 η Μαρκάτη Αγάθη έγραψε για τον σύγχρονο ρευστό κόσμο κάνοντας  μία εκτενή παρουσίαση εδώ  ) στο περιοδικό Δια-κείμενα με υπότιτλο: Η παγκοσμιοποίηση ως υπόβαθρο στην πεζογραφία του Σ.Δημητρίου και του Χ.Οικονόμου.  

Πατώντας  εδώ  θα σας εμφανιστεί μια "συζήτηση" του Χ.Οικονόμου με αποσπάσματα από το Κάτι θα γίνει, θα δεις..που δημοσιεύτηκε στη lifo το καλοκαίρι του '12.

Κάναμε μία κάπως εκτενή αναφορά στον Χ.Οικονόμου, διότι μας αρέσει που έχει μακριά μαλλιά, που αφήνεται να τον παραμυθιάσει η θάλασσα, αλλά και διότι πιστεύουμε πως αυτός ο συγγραφέας που μεγάλωσε στον Πειραιά, είναι από τις ελπιδοφόρες νέες φωνές και αξίζει κάποιος να έρθει σε επαφή με το έργο του. Προφανώς, όσοι ενδιαφέρονται μπορούν στο διαδίχτυο να βρουν κι άλλα κείμενα που αναφέρονται στον Χ.Οικονόμου. Καλή ανάγνωση.

 

 

Τελευταία τροποποίηση στις Παρασκευή, 12 Δεκεμβρίου 2014 08:43

Προσθήκη νέου σχολίου

Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση