Αγνοούμε όμως πόσα χρόνια πρέπει να περάσουν για να αρχίσουν οι πολίτες, τα θεσμικά όργανα, τα ΜΜΕ και τα κοινωνικά δίκτυα να έχουν το ένα μάτι τους καρφωμένο εκεί όπου παίζεται το χοντρό παιχνίδι. Επί του παρόντος λοιπόν, αγνοούμε τα άμεσα τουλάχιστον αποτελέσματα της Ελληνικής προεδρίας. 

Υπάρχει ένα όμως αποτέλεσμα που συνέβη και το μάθαμε. Αποτέλεσμα που προέκυψε από το γεγονός ότι το δίδυμο "ούνα φάτσα ούνα ράτσα", μοιράστηκε το 2014 την προεδρία του Συμβουλίου. Σ'ένα πρόσωπο λοιπόν, αυτή η αλλαγή σκυτάλης μεταξύ Ελλάδας και Ιταλίας, άναψε στο μυαλό του ένα λαμπάκι. Και επειδή ο άνθρωπος αυτός δεν ήταν ένας τυχαίος πολίτης σαν κι εμάς, αλλά σύμβουλος του Ιταλού προέδρου Τζ. Ναπολιτάνο για θέματα πολιτιστικής κληρονομιάς κι επειδή είναι σοβαρός καθηγητής που γράμματα γνωρίζει και γνώμη έχει, η ιδέα αυτή σχεδιάστηκε και υλοποιήθηκε. Μιλάμε για τον καθηγητή Λουί Γκοντάρ (όχι δεν είναι υιοθετημένο των Λουί Μπονιουέλ και Ζαν Λυκ Γκοντάρ). Αυτός, στα τέλη του 2013 εκμυστηρεύτηκε την ιδέα του στη Γ.Γ του υπουργείου Πολιτσμού κα. Λίνα Μενδώνη, και υπήρξε ανταπόκριση ενθουσιαστική.

Κάπως έτσι μας προέκυψε η έκθεση «Classicità ed Europa. Το κοινό πεπρωμένο Ελλάδας και Ιταλίας», που αφού παρουσιάστηκε στην Ρώμη και την είδαν 90 χιλ. περίπου θεατές, από τις 28 Αυγούστου έως και 31 Οκτωβρίου θα μπορούμε να την επισκεφτούμε κι εμείς, μιας και θα λειτουργεί στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο ( Πατησίων 44).  Η έκθεση αυτή περιλαμβάνει 25 εκθέματα, που όλα όμως είναι ένα κι ένα ικανά, κατά τους διοργανωτές, να καλύψουν μια ιστορία 4.500 χρόνων που ξεκινάει από τον Κυκλαδικό πολιτισμό της 3ης χιλιετίας π.Χ και φτάνει έως την Ελλάδα και την Ιταλία του 20ου αιώνα. Μέσα από τα γλυπτά και τα ζωγραφικά έργα αντιπροσωπεύονται και οι τρεις μεγάλοι προϊστορικοί πολιτισμοί που αναπτύχθηκαν στο Αιγαίο, ο κυκλαδικός, ο μινωικός και ο μυκηναϊκός.

Ανάμεσα στα έργα αυτά είναι ο Κρατήρας του Ευφρονίου** ή του Σαρπηδόνος, έργο του 6ου αιώνα π.Χ που είχε κλαπεί, εντοπίστηκε στο Μητροπολιτικό Μουσείο της Νέας Υόρκης και όπως είπε ο κ. Γκοντάρ, έκαναν μεγάλο αγώνα για να καταφέρουν να το πάρουν πίσω στην Ιταλία. Την ίδια τύχη εύχομαι, συνέχισε ο ομιλητής, να έχει το αίτημά σας προς το Βρετανικό Μουσείο για την επιστροφή του έργου του Φειδία.

Αυτά τα είπε σε άψογα Ελληνικά, κατά τη διάρκεια των εγκαινίων που έγιναν στις 27 Αυγούστου, ο σύμβουλος Γκοντάρ. Ο ίδιος χαρακτήρισε την έκθεση αυτή «έκθεση της φιλίας μεταξύ της Ελλάδας και της Ιταλίας, μεταξύ των δύο Προέδρων των Δημοκρατιών, των δύο κυβερνήσεων και της φιλίας ανάμεσα στη Λίνα Μενδώνη, τη Μαρία Βλαζάκη (γενική διευθύντρια αρχαιοτήτων και πολιτιστικής κληρονομιάς) κι εμένα». Και πρόσθεσε: «Στη βάση της έκθεσης βρίσκονται δύο απλές ιδέες που συνδέονται με την Ελλάδα. Εδώ γεννήθηκε η Δημοκρατία και το σημαντικότερο είναι ότι ο άνθρωπος βρίσκεται στην καρδιά του πολιτισμού και της ιστορίας». 

Ένα από τα εκθέματα είναι το ανάγλυφο "Σκεπτόμενη Αθηνά". Αυτό το έργο που αποφασίστηκε να είναι το σύμβολο της έκθεσης και που για πρώτη φορά, με αφορμή αυτήν την έκθεση, ταξίδεψε στο εξωτερικό, ήταν πρόταση του κ.Γκοντάρ. Όπως ο ίδιος παρατήρησε " η Αθηνά, που με στοχαστική έκφραση ακουμπάει σ'ένα δόρυ, σου μιλάει απ'ευθείας στην καρδιά. Το έργο αυτό έγινε το 460 π.Χ ( 30 χρόνια μετά τη μάχη του Μαραθώνα και 20 μετά τη ναυμαχία της Σαλαμίνας ) και είναι σαν να κοιτάζει η θεά σε κάποια στήλη τα ονόματα των πεσόντων και να μας λέει ότι δεν πρέπει να ξεχνάμε αυτούς που πέθαναν για την ελευθερία και να είμαστε έτοιμοι να πολεμήσουμε ξανά. Η μάχη για τη Δημοκρατία δεν τελειώνει ποτέ».

Η κα.Λίνα Μενδώνη στη σύντομη ομιλία της εστίασε στη συγκυρία «που αντιμετωπίζουν οι δύο χώρες του Νότου και η οποία συνδέεται με μια βαθιά κρίση, οικονομική, ηθική, κοινωνική και πολιτισμική. Η Μεσόγειος είναι κατεξοχήν η θάλασσα του πολιτισμού, μια κλειστή θάλασσα, στην οποία όμως δημιουργήθηκαν όλοι οι μεγάλοι πολιτισμοί. Επομένως, Μεσόγειος και Ευρώπη είναι έννοιες απολύτως και άρρηκτα συνδεδεμένες. Δεν νοείται Ευρώπη χωρίς τη Μεσόγειο. Δεν νοείται τίποτα το ευρωπαϊκό χωρίς το ελληνικό και το ρωμαϊκό, χωρίς τις ανθρωπιστικές αξίες όπως τις καθιέρωσαν οι δύο αυτοί πολιτισμοί». Το έργο που ζήτησε από τους Ιταλούς να συμπεριληφθεί στην έκθεση ήταν το μαρμάρινο "Σύνταγμα των Τυρανοκτόνων", έργο του 2ου π.Χ αιώνα. «Θεωρείται σύμβολο του αγώνα κατά της τυραννίας, ενώ αποτελεί και το πρώτο μνημείο πολιτικού χαρακτήρα, που στήνεται σε δημόσιο χώρο στην Ευρώπη», εξήγησε η Μαρία Αδρεαδάκη-Βλαζάκη, που δούλεψε για την έκθεση, όπως και ο Γεώργιος Κακαβάς, διευθυντής του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου. 

Διαβάζοντας τα σχετικά ρεπορτάζ γι'αυτήν την έκθεση που γεννήθηκε στο μυαλό ενός ανθρώπου και που κατάφερε να την κάνει να περπατήσει, ανθρώπου σχετικού φυσικά με τα πολιτιστικά δρώμενα στην Ευρώπη, πετάχτηκε μέσα μου μια σπίθα επιθυμίας να την επισκεφτώ και ίσως το κάνω. Ταυτόχρονα όμως αναρωτιέμαι κατά πόσο η επίσκεψη αυτής της έκθεσης των 25 εμβληματικών έργων, που με τον τρόπο τους εκφράζουν την πολιτιστική συμπόρευση των δυο χωρών και όπου εκτός από τα αρχαία περιλαμβάνει και βυζαντινές εικόνες, χειρόγραφα, και πίνακες των Θεοτοκόπουλου, Πρέτι και Παρθένη, είναι σε θέση να με εξιτάρει.

Έχω γνωρίσει ανθρώπους, λίγους είναι η αλήθεια, που η ιδέα που έχουν για τον κόσμο και τη θέση τους σ'αυτόν, τους οδηγεί σε μία κατάσταση όπου καταφέρνουν να νιώσουν πολλά και σημαντικά βλέποντας κάποιες έκθεσεις. Οι περισσότεροι όμως, νομίζω ότι δεν ανήκουμε σ'αυτήν την κατηγορία. Όσες φορές μεσολάβησε ανάμεσα στα έργα και σ'εμάς ένας ξεναγός απ'αυτούς, τους λίγους είναι η αλήθεια, που καταφέρνουν μέσα από ένα δημιούργημα να σου φανερώσουν τον καλλιτέχνη και την κοινωνία που το γέννησε, και να σε κάνουν να φανταστείς κι άλλα πέρα απ'αυτά που αφηγείται, το αποτέλεσμα ήταν μία ευφρόσυνη πληρότητα. Διαφορετικά η θέαση ακόμα και των πιο εξαιρετικών εκθέσεων, ελάχιστα ανοίγουν τον νου του θεατή και μετά δυσκολίας η καλλιέργεια της αισθητικής του μεταφράζεται και σε συναίσθημα, μόρφωση και εν τέλει σε παιδεία. Οπότε;

Πατώντας  εδώ  θα σας εμφανιστεί το αναλυτικό δελτίο τύπου που έχει αναρτήσει το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο για την έκθεση αυτήν.

* Αν θέλετε να μάθετε τι αναφέρει η wikipedia για το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης πατήστε   εδώ . Πάντως ας έχουμε υπόψιν μας ότι άλλο είναι το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, άλλο το Συμβούλιο της Ευρώπης και άλλο το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο. Και τα τρία είναι σημαντικά όργανα απ'αυτά που καθορίζουν τη ζωή μας δίχως να το παίρνουμε είδηση. Ελπίζω τα παιδιά τουλάχιστον σε κάποια τάξη του σχολείου να πληροφορούνται τα βασικά για την δομή και λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όσο και να σνομπάρουμε αυτές τις γνώσεις και περισσότερο μας βγαίνει για την χρησιμότητά τους, θεωρώ πως η άγνοια ακόμα και σε δεύτερα και τρίτα ζητήματα, μας κάνει πιο ασπρόμαυρους/διπολικούς/φανατικούς και πιο αδύναμους. Εξακολουθώ να πιστεύω ότι αυτός/αυτοί που γνωρίζουν και χρησιμοποιούν χίλιες ας πούμε λέξεις, έχουν περισσότερες πιθανότητες απ'αυτούς που γνωρίζουν εκατό λέξεις, να πετύχουν πράματα και στόχους, αλλά και ν'αντιλαμβάνονται τις αποχρώσεις της ζωής, εκφράζοντας στοιχεία της δικιάς τους μοναδικότητας.  Ναι σίγουρα, υπάρχουν κι άλλοι παράγοντες που έχουν βαρύνουσα σημασία για την πορεία μας στον κόσμο. 

** Βρέθηκε τον Δεκέμβριο του 1971 από αρχαιοκάπηλους σε Ετρουσκικό τάφο στο Greppe Sant'Angelo κοντά στο Τσερβετέρι, και το αγόρασε το Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης στη Νέα Υόρκη από τον Ρόμπερτ Χέχτ, έμπορο αρχαιοτήτων, τον Νοέμβριο του 1972 έναντι 1,2 εκατομμυρίων δολλαρίων. Το 2008 επεστράφη (επαναπατρίστηκε) στην Ιταλία κατόπιν δικαστικής απόφασης. Σήμερα εκτίθεται στο Εθνικό Ετρουσκικό Μουσείο στην Έπαυλη Τζούλια στη Ρώμη. Έτος κατασκευής 515 π.Χ από τον Αθηναίο Ευφρόνιο. Ύψος 45.7εκ. διάμετρος 55.1 εκ.