Αυτή δεν είναι απλώς μια διαφορετική διοικητική επιλογή. Είναι ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΕΠΙΛΟΓΗ, με ξεκάθαρα και πλέον μετρήσιμα αποτελέσματα: χαμηλή ποιότητα πρασίνου, απουσία αισθητικής συνοχής, κακή φυτοτεχνική πρακτική, ελλιπής συντήρηση και έργα «για τη φωτογραφία». 

ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ: ΕΡΓΑΛΕΙΟ Ή ΑΛΛΟΘΙ;

Η αυτεπιστασία είναι θεσμικό εργαλείο. Δεν είναι από μόνη της κακή. Χρησιμοποιείται σωστά:

 • σε μικρής κλίμακας επεμβάσεις,

 • σε άμεσες αποκαταστάσεις,

 • σε συμπληρωματικές εργασίες.

Όταν όμως ΑΝΤΙΚΑΘΙΣΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΑ:

 • τις εργολαβίες πρασίνου,

 • τον προγραμματισμό,

 • τον έλεγχο ποιότητας,

 • τη δεκαετή στρατηγική,

τότε παύει να είναι εργαλείο και γίνεται  ΔΕΙΚΤΗΣ ΑΔΡΑΝΕΙΑΣ.

Η πραγματικότητα είναι απλή:

χωρίς εργολαβίες ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΟΥΝ:

 • ρήτρες,

 • εγγυητικές επιστολές,

 • ποιοτικές προδιαγραφές,

 • υποχρέωση επιβίωσης φυτεύσεων,

 • ευθύνη για αποτυχία.

Ό,τι πάει στραβά, ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ.

ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΤΟΥ «ΔΗΘΕΝ ΦΘΗΝΟΥ»

Ένα από τα βασικά επιχειρήματα αυτής της λογικής είναι ότι η αυτεπιστασία «κοστίζει λιγότερο» από την ανάθεση σε ιδιώτες. Αυτό ΔΕΝ ΕΠΙΒΕΒΑΙΩΝΕΤΑΙ από τη διεθνή και ελληνική εμπειρία.

Μελέτες του ΟΟΣΑ, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και πρακτικές μεγάλων δήμων δείχνουν ότι:

 • το πραγματικό κόστος αυτεπιστασίας συχνά ΥΠΟΕΚΤΙΜΑΤΑΙ (μισθοδοσία, εξοπλισμός, καύσιμα, απώλειες),

 • η χαμηλή ποιότητα οδηγεί σε ΕΠΑΝΑΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΕΣ ΔΑΠΑΝΕΣ,

 • η απουσία εγγυήσεων αυξάνει το ΚΟΣΤΟΣ ΚΥΚΛΟΥ ΖΩΗΣ των παρεμβάσεων.

Με απλά λόγια:

πληρώνεις λιγότερα σήμερα για να πληρώνεις ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΑΥΡΙΟ.

Η ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥΤΕΛΕΙΑ – ΕΙΝΑΙ ΔΕΙΚΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

Το πράσινο στο Κερατσίνι δεν υποφέρει μόνο ποσοτικά. Υποφέρει ΑΙΣΘΗΤΙΚΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ. Φυτεύσεις χωρίς σχέδιο, χωρίς επιλογή ειδών, χωρίς σεβασμό στον χώρο, χωρίς φροντίδα για τη μακροχρόνια ανάπτυξη. Θάμνοι που κλείνουν οπτικά τον δημόσιο χώρο. Δέντρα που φυτεύονται για την κάμερα και χάνονται σε λίγους μήνες.

Η σύγχρονη επιστήμη του αστικού πρασίνου δείχνει ότι:

 • η αισθητική ποιότητα συνδέεται άμεσα με την ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ,

 • η συνοχή και η καθαρότητα του σχεδιασμού ΜΕΙΩΝΟΥΝ ΤΟ ΣΤΡΕΣ,

 • οι αποτυχημένες φυτεύσεις λειτουργούν ΑΡΝΗΤΙΚΑ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ.

Το «άσχημο πράσινο» δεν είναι ουδέτερο. Είναι ΑΠΟΤΥΧΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ.

Στο πράσινο, αυτά μεταφράζονται σε ΞΗΡΑΝΣΕΙΣ ΔΕΝΔΡΩΝ, αυξημένες ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΦΥΤΙΚΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ και ΣΥΧΝΕΣ ΚΑΡΑΤΟΜΗΣΕΙΣ, όχι ως αποτέλεσμα επιστημονικής διαχείρισης, αλλά ως αντίδραση σε προβλήματα που δεν αντιμετωπίστηκαν εγκαίρως (έλλειψη ποτίσματος, λάθος επιλογή ειδών, ανύπαρκτη συντήρηση).

ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΥΠΑΡΧΟΥΝ – ΚΑΙ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ «ΝΕΟΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΑ»

Στην Ελλάδα, δήμοι όπως ο Δήμος Τρικκαίων και ο Δήμος Καλαμάτας Δήμος Πεντέλης , Δημος Γλυφαδας , Δημος Χαλκιδεων κ.α έχουν εφαρμόσει οργανωμένες εργολαβίες πρασίνου με:

 • σαφείς φυτοτεχνικές προδιαγραφές,

 • ρήτρες συντήρησης,

 • υποχρεωτικά ποσοστά επιβίωσης φυτεύσεων.

Στο εξωτερικό, η Βαρκελώνη εφαρμόζει από το 2013 το πρόγραμμα Green Infrastructure and Biodiversity Plan, με αναθέσεις έργων πρασίνου υπό αυστηρό δημόσιο έλεγχο. Η Κοπεγχάγη θεωρείται διεθνές πρότυπο στη διαχείριση αστικού πρασίνου μέσω συμβάσεων απόδοσης (performance-based contracts), όπου ο ανάδοχος πληρώνεται μόνο εφόσον το πράσινο ΖΕΙ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ.

Κανένας από αυτούς τους δήμους δεν «ιδιωτικοποίησε» τον δημόσιο χώρο.

Τον ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΕ.

Η ΙΔΕΟΛΗΨΙΑ ΤΟΥ ’80 ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΤΗΣ

Η φοβία ότι «αν το δώσουμε έξω θα μας πουν συνεργάτες ή τα παίρνουμε  από εργολάβους» είναι λογική άλλης εποχής. Η αριστερά του 21ου αιώνα δεν μπορεί να ταυτίζεται με:

 • τον φόβο της αξιολόγησης,

 • την άρνηση των συμβάσεων,

 • την αποδοχή της μετριότητας.

ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΣΗΜΑΙΝΕΙ:

 • πρόοδος,

 • επιστήμη,

 • λογοδοσία,

 • ανοιχτό μυαλό.

Όχι εμμονή με πρακτικές που ΔΕΝ ΑΠΟΔΙΔΟΥΝ.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: ΤΟ ΠΡΑΣΙΝΟ ΩΣ ΚΑΘΡΕΦΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ

Το πράσινο στο Κερατσίνι δεν είναι απλώς κακοσυντηρημένο. Είναι ΣΥΜΠΤΩΜΑ. Σύμπτωμα μιας διοίκησης που:

 • φοβάται τον έλεγχο,

 • αποφεύγει τις δεσμεύσεις,

 • προτιμά το πρόχειρο από το μετρήσιμο.

Αν ο Δήμος θέλει πραγματικά πράσινο:

 • πρέπει να ξεφύγει από ιδεοληψίες,

 • να χρησιμοποιήσει όλα τα θεσμικά εργαλεία,

 • να κριθεί με βάση ΤΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ, όχι την πρόθεση.

Γιατί στο τέλος, τα δέντρα δεν ψηφίζουν.

ΞΕΡΑΙΝΟΝΤΑΙ.

ΜΕ ΒΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ – ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ

 • OECD (2019). Public Procurement and Infrastructure Governance

 • European Commission (2021). Green Infrastructure Strategy

 • FAO (2016). Urban and Peri-Urban Forestry

 • WHO (2017). Urban Green Spaces and Health

 • CABE – UK (2009). Urban Green Space Management

Στα ΕΛΛΗΝΙΚΑ

ΟΟΣΑ (OECD – Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης)

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ (European Commission)

FAO – Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ 

ΠΟΥ (WHO – Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας)

CABE – Commission for Architecture and the Built Environment (Ηνωμένο Βασίλειο) Ανεξάρτητος δημόσιος οργανισμός του Ηνωμένου Βασιλείου (πλέον ενσωματωμένος στο Design Council) που ασχολήθηκε με ποιότητα δημόσιου χώρου.