ΦωτεινόΣέπιαΣκοτεινόΜεγέθυνση (+)Σμίκρυνση (-)Χωρίς σχόλιαΜε σχόλιαΠιο στενόΠιο φαρδύ
Σάββατο, 02 Μαΐου 2026 17:53

Η «σύγκλιση Σοσιαλδημοκρατίας, Αριστεράς και Πολιτικής Οικολογίας» ως κλισέ, του Aggelos Tsekeris, από το fb + To μανιφέστο Τσίπρα

Επιλέγουσα ή Συντάκτρια 
fab29Κατά την άποψη μου, το μανιφέστο του Ινστιτούτου Τσίπρα, αν το διαβάζει κανείς ως κείμενο, ανεξάρτητα από το ευρύτερο πλαίσιο στο οποίο εντάσσεται, είναι μια χαρά.
Και αν κάτι στερείται νοήματος αυτή τη στιγμή, είναι να βγάλουμε έξω τα αριστερόμετρα και να αρχίσουμε να κρίνουμε αν μιλάει για σοσιαλισμό και για πόσα κιλά σοσιαλισμό μιλάει.
  ???? Μπορεί να γίνει αρκετή συζήτηση για τις διατυπώσεις, για το αν σε κάποια πράγματα αποφεύγει σκόπιμα να εμβαθύνει ή κάπου αλλού καταφεύγει σε κλισέ. Αλλά, για να είμαστε τίμιοι, αυτό δεν είναι το συνολικό του χαρακτηριστικό.
 ???? Ως βασικό του πρόβλημα θα εντόπιζα το ότι αποφεύγει να περιγράψει τον ρόλο που παίζει η οικονομική ολιγαρχία σήμερα στην Ελλάδα και να πει πώς θα έπρεπε να προσεγγίσει το ζήτημα αυτό μια προοδευτική εναλλακτική διακυβέρνηση. (Ο Μπέρνι Σάντερς στον οποίο γίνεται αναφορά στην διακήρυξη, αυτό κάνει πάντως..) Και η παράλειψη αυτή έρχεται να προστεθεί στην αμηχανία που προκάλεσε ο Τσίπρας στη Φόρουμ των Δελφών όταν είπε ότι θα επιδιώξει φιλική διευθέτηση με τους ολιγάρχες πάνω στο θέμα της αναδιανομής του πλούτου.
 
 ???? Ωστόσο θα ήθελα εδώ να σταθώ σε ένα θεωρητικό ζήτημα. Και αυτό είναι η περίφημη «σύγκλιση της Σοσιαλδημοκρατίας, της Αριστεράς και της Πολιτικής Οικολογίας» που διαπερνά το κείμενο ως βασικός άξονας.
Ειλικρινά δεν ξέρω τι ακριβώς σημαίνει αυτό σήμερα. Για τους εξής λόγους:
 
???? Πρώτον γιατί τα όρια αυτού που κάποτε αποκαλούσαμε «Σοσιαλδημοκρατία» έχουν ρευστοποιηθεί πλήρως ήδη από την δεκαετία του 90. Οι νέες διαχωριστικές γραμμές που τραβήχτηκαν τότε, έκοψαν την παραδοσιακή Σοσιαλδημοκρατία στην μέση. Ένα κομμάτι της ανέλαβε ηγεμονικό ρόλο στην επιβολή των ελεύθερων αγορών και στην απορρύθμιση των εργασιακών σχέσεων και του κοινωνικού κράτους. Ενα άλλο κατακερματίστηκε, περιθωριοποιήθηκε και χλευάστηκε. Σε αυτό το δεύτερο κομμάτι, ειδικά από την περίοδο της κρίσης και μετά, υπάρχουν τίμιες προσπάθειες πολιτικής ανασυγκρότησης. Αλλά η συμμετοχή τέτοιων δυνάμεων σε προοδευτικές συγκλίσεις είναι αυτονόητη και ήδη παραγωγική. Δεν χρειάζεται να γίνει κάποιου είδους υπέρβαση για να προχωρήσει.
 
???? Η Πολιτική Οικολογία είναι άλλη μια πονεμένη περίπτωση. Και εδώ ένα μεγάλο κομμάτι της Οικολογίας, που τόσο δυναμικό ριζοσπαστισμό είχε απελευθερώσει την δεκαετία του 70 και του 80, ενσωματώθηκε πλήρως στο σύστημα από την δεκαετία του 90, όχι μόνο πολιτικά και ιδεολογικά αλλά και επιχειρηματικά. Οι δυνάμεις της Πολιτικής Οικολογίας που επιμένουν να αντιστέκονται, αναζητούν εκ των πραγμάτων προοδευτικές συγκλήσεις, ήδη από την εποχή των Φόρουμ, δεν χρειάζεται να τις παρακινήσει κάποιος.
 
 ???? Όσο για την Αριστερά, σε όλα της τα συνέδρια και σε όλες της τις επεξεργασίες, εδώ και άπειρα χρόνια έχει ανοίξει με τον πιο οργανωμένο και μεθοδικό τρόπο την ατζέντα της στα οικολογικά θέματα τοποθετώντας τα στο ίδιο επίπεδο βαρύτητας με τα θέματα του κοινωνικού κράτους. Και φυσικά έχει πάψει να ασχολείται με το βαθύ ρήγμα που την χώρισε από την Σοσιαλδημοκρατία τις παραμονές του Α Παγκοσμίου Πολέμου. Κατά την άποψή μου ζήτημα ρήγματος μεταξύ Αριστεράς και Σοσιαλδημοκρατίας δεν ορίζεται γιατί δεν υπάρχει συνεκτικός ορισμός της Σοσιαλδημοκρατίας. Το ρήγμα είναι ανάμεσα στην Αριστερά και την Κεντροαριστερά του Σημίτη, του Κυριάκου Μητσοτάκη και της Άννας Διαμαντοπούλου. Το να καλούμεθα να υπερβούμε το ρήγμα με την Σοσιαλδημοκρατία του Κοτσακά και του Τζουμάκα, είναι σαν να παραβιάζουμε ανοιχτές πόρτες.
 
???? Τότε γιατί κηρύσσουμε την ανάληψη υπέρβασης διαχωριστικών γραμμών που δεν υπάρχουν; Νομίζω ότι το θέμα στην διακήρυξη τίθεται εργαλειακά. Δηλαδή προσπαθεί να δηλώσει κάτι άλλο από αυτό που λέει επιφανειακά.
 
 ???? Το πρώτο που προσπαθεί να δηλώσει είναι ότι ο νέος φορέας που βρίσκεται στα σκαριά είναι πολυσυλλεκτικός και δεν σκοπεύει να περιοριστεί στα όρια της Αριστεράς. Αυτό εξ άλλου έχει δηλωθεί ήδη με πάρα πολλούς τρόπους.
 
 ???? Δεν χρειάζεται τόση πρεμούρα. Το πολιτικό σκηνικό είναι τόσο ρευστοποιημένο που η επίκληση στην πολιτική καταγωγή δεν παίζει κανέναν ρόλο. Οι άνθρωποι χρειάζονται κάτι που να μπορούν να το πάρουν σοβαρά και να πιστέψουν σε αυτό. Όχι να τους συγκινήσεις τιμώντας τον παππού τους που ψήφιζε Αντρέα. Αυτή η λάθος εκτίμηση έγινε και το 2019 όταν ο ΣΥΡΙΖΑ, με αδιαμφισβήτητη πλειοψηφία στα πιο αδύναμα στρώματα, τις λαϊκές περιοχές και την νεολαία, αποφάσισε «να υπερβεί το ρήγμα με την σοσιαλδημοκρατία», γεμίζοντας το κόμμα με παράγοντες του παλαιοπασοκισμού. Το αποτέλεσμα το ξέρουμε. Δεν γίνεται έτσι...
 
???? Το δεύτερο που που προσπαθεί να δηλώσει αυτή η έκκληση για υπέρβαση διαχωριστικών που δεν υφίστανται, είναι την ανάγκη «να εγκαταλείψει η Αριστερά τις επαναστατικές ιδεοληψίες». Ευκολακι. Μας το έχουν πει παλιότερα και ο Στέργιος Πιτσιόρλας και ο Αντώνης Πανούσης και ο Σταύρος Θεοδωράκης και ο Χρυσόγονος και ο Λούλης και ο Μαύρος της MRB και ο Κασσελάκης και ο Ευάγγελος Αντώναρος και η Τζάκρη με τις αριστερίζουσες εκκρεμότητες.
 
 ???? Στη πραγματικότητα καμία επαναστατική ιδεοληψία δεν έχει η Αριστερά. Οι ιδεοληψίες της είναι προγραμματικές. Είναι το πόσο νερό στο κρασί της αντέχει να βάλει ώστε η δίκαιη φορολόγηση του πλούτου να γίνει φιλική συζήτηση με του υπερπλούσιους - και μόλις κατακτηθεί η εξουσία και επικρατήσει ο κυβερνητικός πραγματισμός, να γίνει κάτι ακόμα πιο σοφτ.
 
???? Οταν λοιπόν η Αριστερά καλείται να ρίξει τα επαναστατικά της μούτρα και να δεχτεί επιτέλους «να υπερβεί διαχωριστικές γραμμές» το μήνυμα που πρέπει να πάρουν κάποιοι είναι ότι το υπό κατασκευή πολιτικό εγχείρημα θα έχει μεν κάποιες αναφορές αρχών στην Αριστερά αλλά σε κάθε περίπτωση στρογγυλεμένες. Ούτε αυτό λέγεται για πρώτη φορά.
 
???? Και εν κατακλείδι: ο ΣΥΡΙΖΑ του 2019 δεν την πάτησε από υπερβολική επαναστατική ιδεοληψία. Ούτε από προσκόλληση σε διαχωριστικές γραμμές με την Σοσιαλδημοκρατία και την Πολιτική Οικολογία. Θα πρέπει να κατανοηθεί ποιες είναι οι πραγματικές αιτίες για τη καταστροφή αυτή. Γιατί πρώτη δουλειά του νέου εγχειρήματος θα είναι -λέω εγώ- να φέρει πίσω τους 600.000 ψηφοφόρους του ΣΥΡΙΖΑ που έστειλε στην αποχή. Και με αυτούς δεν υπάρχουν διαχωριστικές γραμμές, τουλάχιστον αυτές που αναφέρονται στην διακήρυξη.
 
 ???? Και κάτι τελευταίο. Διάφοροι ρομαντικοί θα φαντάζονταν τη σύγκλιση ρευμάτων ως δημοκρατική υπόθεση, με ανοιχτές διαδικασίες, διάλογο, ευρεία συμμετοχή στελεχών μέσα σε προωθητικό κλίμα. Όχι ατομική προσέλευση υπό την αιγίδα ενός αδιαμφισβήτητου αρχηγού, όποιος και αν είναι αυτός. Ένα πρόσωπο από μόνο του δεν μπορεί να αποτελέσει πλατφόρμα για την σύγκλιση ιδεολογικών ρευμάτων, από όσο ξέρουμε τουλάχιστον. Αλλά μπορεί να κάνω και λάθος. Θα δούμε.
 
Κατηγορία Σχόλια - Αναλύσεις
Ομάδα διαχείρισης

Τελευταία άρθρα από τον/την Ομάδα διαχείρισης

Περισσότερα σε αυτή την κατηγορία: « Φωνή και σώμα...στον απόηχο των τελευταίων δημοσκοπήσεων

Προσθήκη νέου σχολίου

Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση

επιστροφή στην κορυφή